blog | werkgroep caraïbische letteren
Posts tagged with: Wijngaarde Iwan

Blakaman Dey viert vijftiende lustrum

Paramaribo – Dit weekeinde vieren tal van Afro-Surinaamse organisaties het vijftiende lustrum van de Blakaman Dey, de dag van de zwarte mens.

Op zaterdag 7 januari 2012 wordt begonnen in het Marrondorp, Pete Ondoo, waar de dorpsbewoners, al 15 jaren op eigen initiatief, elk jaar deze dag gedenken met festiviteiten. Op zondag 8 januari 2012 wordt de grote nationale Blakaman Dey gehouden in het nabij gelegen dorp Moengo, in het district Marowijne.

De Organisatie zal dit jaar een monument onthullen in het voormalig bauxietstadje, in Oost-Suriname. Ook zullen enkele Afro-Surinaamse ouderen uit deze omgeving een bijzondere waardering ontvangen.

Volgens de woordvoerder van de organisatie, belast met de festiviteiten, Iwan Wijngaarde, wordt er vanuit de Verenigde Naties, ondersteuning gegeven aan de bevordering van een bewustwording over de positieve invloed, die de Afrikanen in diaspora hebben op de wereldbeschaving.

[naar GFC Nieuws, 4 januari 2012]

Foto: @ Nicolaas Porter

Herdenking executie Kodjo, Mentor en Present

“Trowe watra nanga yu her’ ati”

door Claudine Saaki
Paramaribo – “Kodjo, Mentor en Present pren, na wan pren, fu trowe watra nanga yu her’ ati.” Met die woorden benadrukte Elly Purperhart gisteren de waarde van het plein, waarop door de Feydrasi fu Afrikan Srananman de executie van Kodjo, Mentor en Present werd herdacht.De drie slaven werden op 26 januari 1833 levend verbrand, omdat zij een grote stadsbrand zouden hebben veroorzaakt. De exacte lokatie van de executie kon pas vijftien jaar geleden na historisch onderzoek door de Feydrasi worden vastgelegd.

.

Elly Purperhart, die elke keer aan dit heugelijk feit meedoet, besprenkelt de grond met water uit een kalebas na haar powema. (Foto: Claudio Barker)

Op 26 januari 2000 werd op verzoek van de Feydrasi het busplein tussen de Heiligenweg en de Knuffelsgracht herdoopt tot Cojo Mentor Presentplein. Volgens Purperhart moet dit ‘pren’ als heilig worden beschouwd en mag de herdenkingsdag niet ongemerkt voorbij gaan, omdat de drie helden verzet pleegden tegen het juk van de slavernij.

“Bigi bruja de na mindri blaka buba, deng e strey psa deng srefi”, begon Purperhart haar vurige powema, waarin zij de zwarte bevolking aanraadt meer in eenheid met elkaar te leven.
Onderwijsminister Raymond Sapoen achtte de woorden van Purperhart zeer belangrijk. “Als de Feydrasi haar projecten succesvol wil afronden, moet zij samenwerken en ervoor zorgen dat onverschilligheid onder de zwarte bevolking ophoudt”, zei Sapoen. Voorzitter Iwan Wijngaarde is daarom blij met het thema van de viering van Blakaman Dey voor dit jaar: ‘Internationaal jaar van mensen van Afrikaanse afkomst’.

Voor de Feydrasi fu Afrikan Srananman was het een zeer speciaal moment, omdat het de vijfde keer is dat de executie van de drie slaven door hen wordt herdacht. Na alle toespraken werden de kransen op de monumenten gelegd door Wijngaarde, Johan Roozer van het Directoraat Cultuur en de heer Raymond Sapoen. Gezamenlijk werd afgesloten met het lied Wi kondre tru.

[uit De Ware Tijd, 27/01/2011]

Dilemma viering dag van de zwarte beschaving blijft

door Claudine Saaki

Paramaribo – Voor de derde keer wordt de ‘Dag van de zwarte beschaving’, Blakaman Dey, gevierd. Organisatie Un Bondru pakt het groots aan. Un Bondru werkt samen met de organisaties Fiti fu Wini, La Rosa en Panafstrag Suriname aan deze viering.

De Blakaman Dey wordt deze keer op 30 januari op het Brownsplein gevierd. Dit, omdat het makkelijker bereikbaar is voor eenieder. “We zijn ruim van te voren gestart, omdat wij een kwalitatief goed programma willen bieden aan de bevolking. We hebben elk jaar ons best gedaan om deze activiteit zo goed mogelijk te organiseren. Daarom betrekken wij ook professionals bij”, laat Armund Zunder, voorzitter van Un Bondru weten.

.

Bezoekers aan de 14de viering van de Dag van de Zwarte beschaving in het Openluchtmuseum in Fort Nieuw Amsterdam gaan uit hun dak op tonen van een hindostaanse muziekformatie.

Het geheel vangt om twaalf uur ‘s middags aan met een plengoffer van de du uma Marie Starke.
Op die dag kunnen de bezoekers de expositie ‘Black History’ bezichtigen. Daarnaast ook lezingen in het kader van Blakaman Dey en als laatst een cultureel programma die uit optredens van topbands zal bestaan. Deze bands zijn onder andere Naks Kasekoloko, App’tijt, united, generals en Pruberi, Sweet Melody, Traffasi en Tooido.

Zij zullen tot twaalf uur ‘s avonds invulling geven aan het geheel. De organisaties willen op die dag aan de gemeenschap tonen wat de AfroSurinaamse gemeenschap te bieden heeft. Ook de marron en de creoolse keuken zullen wat te bieden hebben.
Het thema van de viering ‘Internationale jaar van mensen van Afrikaanse afkomst’, werd op 10 december vorig jaar door Ban Ki-moon, secretaris-generaal van de VN (Verenigde Naties) afgekondigd. Het doel van de viering van de Blakaman Dey is de internationale rol en betekenis van de zwarte beschaving aan te wakkeren en de positie van de Afrikaanse Surinamers te versterken.

Volgens de regels van de Unesco moet de viering van de dag van de zwarte beschaving op de eerste zondag van januari en op het platteland worden gehouden. “Dit gebeurt al vijftien jaren, onafgebroken zo. Ik wil mij houden aan de regels”, laat Iwan Wijngaarde, voorzitter van de stichting Feydrasi fu Afrikan Srananman weten. Zijn stichting heeft daarom al op 2 januari, de eerste zondag van januari, op Bersaba de Dag van de Zwarte Beschaving gevierd. Volgens Wijngaarde is de resolutie niet goed begrepen en is het belangrijk dat de beschaving goed gewaardeerd wordt en de juiste plaats krijgt. Krin Konsensi, ook een culturele organisatie, leverde ook haar bijdrage op die dag. [Klik hier voor een fotoverslag van die dag.]

[uit de Ware Tijd, 18/01/2011]

15e Dag van de Zwarte Beschaving

9 Paranen gehuldigd

De Coropinakreek diende als prachtig natuurdecor en het weer zorgde voor de juiste ambiance. Beide vormden de basis voor een bezinningsvolle Dag van de Zwarte Beschaving op plantage La Prosperité, beter bekend als Bersaba. Op zondag 2 januari organiseerde de Feydrasi Fu Afrikan Srananman voor de vijftiende keer activiteiten in het kader van de internationale herdenkingsdag, die in 1978 per resolutie door de Unesco werd ingesteld en vanaf 1996 wordt herdacht in Suriname.
.

Het moment waarop de oudste bewoner van Para een bloemenhulde brengt bij het monument van de kopers van plantage La Prosperité.

Een bijzonderheid op deze dag was de huldiging van negen Paranen. Hoepel-Krak, Gisla Tremour, Bertus Plet, Louise Vyent-Pengel, Ena Pengel, Madzy Pengel, Alphons Ceder, Celsius Burnet en Johanna (Jopie) Pengel werden geëerd voor hun betekenisvolle bijdrage aan de ontwikkeling van het district. Iwan Wijngaarde, voorzitter van de Feydrasi huldigde bij deze gelegenheid eveneens Elviera Sandie, een kind van de plantage La Prosperité, voor het jarenlang ondersteunen van het cultuurveld in verschillende functies.

Tientallen geïnteresseerden waren ingegaan op de uitnodiging van de Feydrasi, onder wie ook regeringsvertegenwoordigers. Eugene van der San, directeur Bestuur en Administratie van het kabinet, vertegenwoordigde de president, terwijl ook minister van Onderwijs en Volksontwikkeling Raymon Sapoen en Cultuurdirecteur Stanley Sidoel acte de présence gaven. Na het welkomstwoord door de voorzitter van de plantage, Madzy Pengel, en de districtscommissaris van Para, Hugo Pinas, werd het programma vlot afgewerkt met speeches door Wijngaarde, minister Sapoen en Van der San.

Hierna werd op plechtige wijze een bloemenhulde gebracht bij het monument van de kopers van plantage La Prosperité door de oudste bewoner van de plantage, de 85-jarige Suzanna Plet. De dag werd afgesloten met een cultureel programma, waaraan de drumband en majoretten van de padvindersvereniging van Para een bijdrage leverden, alsook het kinderkoor van plantage Vierkinderen. Tevens werden verschillende gedichten voorgedragen door Gerda Zaalblok en Roel Plet. Natuurlijk kon er hierna gedanst worden op de muziek van de populairste muziekformatie van Para, Bossé Krioro.

[uit de Ware Tijd, 06/01/2011]

  • RSS
  • Facebook
  • Twitter