blog | werkgroep caraïbische letteren
Posts tagged with: Vries Annette de

Het verhaal achter auteur Annette de Vries

Annette de Vries, van oorsprong actrice en theaterdocent, debuteerde in 2002 met de roman Scheurbuik. In 2010 kwam haar tweede roman Drijfhout uit. Haar link met Curaçao? Ze is de schrijfcoach van Elodie Heloise.

Wat betekent schrijven voor jou?

 

Verschillende dingen. Allereerst is het een manier om uit te drukken wat er in mijn verbeelding leeft. Ik werd al jong geboeid door het werk van Carl Jung en Joseph Campbell, die zich hebben verdiept in de wereldmythologie. Jung, een psychiater, bracht zijn bevindingen in verband met de dromen en fantasieën van zijn cliënten. Zo heb ik geleerd wat een rijke, vitale bron de verbeelding is. Het is wonderlijk om tijdens het schrijven te merken dat je personages, en de wereld waarin je ze hebt neergezet, een eigen leven gaan leiden. De volgende stap deelt zich aan je mee, in plaats van dat je hem hoeft te bedenken. Veel auteurs kennen dit verschijnsel. Maar schrijven is ook een manier om wat ik heb meegemaakt te beschrijven en te verwerken. Ik schrijf fictie, dus de manier waarop ik dat doe is altijd verhuld, maar er is ontegenzeggelijk een verband. En ik schrijf ook om mijn ontroering en verwondering over deze wereld, maar ook mijn woede, afgrijzen en humor, te uiten.

 

Waar vind jij je inspiratie?

 

Terwijl ik al 40 jaar in Nederland woon, heb ik de inspiratie voor mijn eerste twee romans voornamelijk uit mijn jeugd in Suriname gehaald. De landschappen, mensen en ervaringen uit je jeugd laten een sterke impressie achter. Het Suriname van toen was een wereld vol magie. Iemand wees mij erop dat beide boeken titels dragen die met water te maken hebben. Dat brengt mij op een andere inspiratiebron. In de eerste vijftien jaar van mijn leven ben ik zes keer de Atlantische Oceaan overgestoken op een passagiersschip. Behalve dat het gezin steeds van Nederland naar Suriname en weer terug reisde, en dat op zich spannend en verwarrend was, bracht ik meer dan 4,5 maand op zee door. Fascinerend, vond ik het.

 

Hoe verloopt jouw schrijfproces?

 

Ik begin met een paar beelden en de flarden van een verhaal. En met een thema of gegeven dat vragen bij me oproept en me met een diepe wens vervult om antwoorden te vinden. Die passie motiveert me om het lange en complexe schijfproces aan te gaan en vol te houden.
Vervolgens ga ik aan het werk. Ik schrijf van het begin naar het einde van het boek. Soms moet ik terug om dingen bij te werken of te veranderen, maar het grootste deel van de tekst blijft ongewijzigd. Zo ontstaan er, net als in de aarde, oude en nieuwe lagen. In Drijfhout is de droom van Hortence de oudste laag, al komt hij in het boek bijna tegen het einde, en de droom van oom Eddy de nieuwste. Gek, het boek ontstond dus tussen twee dromen.

 

Waar geniet je van daarbinnen en wat is moeilijk?

 

Het klinkt misschien vreemd, maar ik geniet van alles, ook van wat moeilijk is. Ik houd zielsveel van het schrijven van verhalen.

 

Hoe is je tweede roman ontvangen?

 

Drijfhout is door het overgrote deel van de lezers heel positief ontvangen. Wat mooi is, is dat de vorm, waarbij het verhaal wordt verteld door drie personages, ieder met hun eigen perspectief, herinneringen en emoties, bij sommige lezers de behoefte oproept om erover te praten met mij. Het is niet zo duidelijk wie er gelijk heeft en wie niet. En zo voer ik diepgaande gesprekken over mijn boek, waar ik heel blij van word. In de Caraïbische media is Drijfhout goed ontvangen, maar de Nederlandse media laten het een beetje afweten. Wat niet is, kan nog komen. Het is nog kort dag.

 

En wat komt er na Scheurbuik en Drijfhout?

 

Weer een boek dat heen en weer springt in de tijd. In het Amsterdam van de jaren zeventig woont een Surinaamse een paar jaar in een hippiecommune. Dertig jaar later, als zij een vol en bevredigend leven heeft geleid in Italië en naar Amsterdam terugkeert, blijkt een deel van de commune nog steeds in hetzelfde pand te wonen. Ze gaat een weekend op bezoek en ontdekt dat er zich in de tussenliggende periode iets griezeligs heeft afgespeeld. In mijn nieuwe boek wordt deze logeerpartij minutieus beschreven.

Annette de Vries werd in 1954 in Amsterdam geboren uit een Surinaamse vader en een Nederlandse moeder. Tussen 1955 en 1969 woonde zij in Suriname. De Vries studeerde in 1978 af aan de Toneelschool Amsterdam en in 1984 aan de opleiding Docent Drama. Zij werkte als actrice, dramadocent en regisseur. Van 1993 tot 1995 hield zij zich bezig met het schrijven van artikelen over toneelspelen en het boek De afstand tot de maan, amateurspelers en de basisvaardigheden van het acteren. Sinds 1995 is Annette de Vries werkzaam als adviseur culturele diversiteit in de kunsten, publicist, schrijver en (schrijvers)coach. Zij maakte deel uit van verschillende besturen en is medeoprichter en ex-secretaris van de Theaterwerkplaats Zuidoost. In die hoedanigheid werkte zij mee aan de totstandkoming van het Bijlmerparktheater. Haar debuutroman Scheurbuik verscheen in 2002 en najaar 2010 kwam haar tweede roman, Drijfhout, uit, beiden bij uitgeverij Atlas.

[overgenomen uit C-post]

Albina heeft prominente plek in roman Drijfhout

door Peggy Brader

Zes mensen komen met elkaar in de clinch in het vredige Albina van de jaren zestig. Het verhaal speelt zich af in Drijfhout, de tweede roman van de Surinaams-Nederlandse schrijfster Annette de Vries.

Wie kan het zich nog herinneren? Albina was vroeger een beeldschone, idyllische plaats. En vredig. Dat is nu allemaal weg. De Vries: “Met Drijfhout wil ik een soort eerbetoon aan Albina brengen, ook omdat ik weet dat het er niet meer is.” De schrijfster vierde als kind vaak haar vakanties in Albina en vond het stadje geschikt als decor voor haar roman.

Pensioneigenaar Eddy Blom probeert in Drijfhout het beste van de situatie te maken. Hij trouwt een Nederlandse vrouw, accepteert haar twee voorkinderen en laat ze halen naar Albina. Tegelijk ontfermt hij zich over een jonge alleenstaande moeder die is overgekomen uit Frans-Guyana. Eddy vergelijkt dit bijeengesprokkeld gezin achteraf met losse stukken drijfhout. Ondanks alle goede bedoelingen lukt het hem niet om er een hechte familie van te maken.

Iedereen een barst
Ieder mens heeft een breuk in zich, een barst, zegt De Vries. Zo ook de personages in Drijfhout. Ze had haar verhaal net af, toen ze toevallig een lied hoorde van de Canadese zanger Leonard Cohen. In Anthem zingt hij over een crack, een barst die in alles zit. De Vries moest meteen aan haar karakters denken. “Als je een breuk in jezelf hebt, ben je meer verbonden met wat wezenlijk is het leven, dan wanneer je geen breuk met je meedraagt.”

Goede bedoelingen
Met zoveel ingewikkelde verhoudingen is er van een echt familiegevoel uiteraard geen sprake in het pension van Eddy. “Toch proberen de karakters elk voor zich, iets goeds te doen”, zegt De Vries. Na 32 jaar ontmoeten drie van de zes mensen elkaar in Amsterdam om over deze geschiedenis te praten. Volgens De Vries hebben ze een enorme drijfveer om genezing te zoeken voor die barst. “Dit maakt dat ze intens leven, dat ze een streven hebben. Ze zijn eigenlijk gedreven om zichzelf te helen. En dat is voor mij licht, essentie.”

[overgenomen van Radio Nederland Wereldomroep; klik hier voor een interview met Annette de Vries]
Foto: @ Peggy Brader

Verwikkelingen in Albina

Het verhaal van de nieuwe roman, Drijfhout, van Annette de Vries komt in grote lijnen hierop neer. Als de oudere danseres Jacoba breekt met haar man Daan, begint zij een relatie met de pensionhouder Eddy Blom, een godvrezend Surinamer uit het grensplaatsje Albina. Met haar zoontje Barend trekt zij naar Suriname, waar al gauw Bas wordt geboren. Maar wat begint als een idylle, blijkt gaandeweg een enorme vergissing. Jacoba en Barend verstaan zich slecht met Nadine, een Frans-Guyanese, die bedrogen is door haar Franse echtgenoot en door Eddy is opgevangen. Haar dochtertje Hortence groeit op met Bas – niet ver van de altijd wijze Ma Amimba ˗, maar de hooghartige Jacoba verruilt Albina voor een hippiebestaan in Paramaribo. Vele jaren na die gebeurtenissen komen enkele van de belangrijkste protagonisten bij elkaar in Nederland om openhartig hun verhaal te doen. Liefde en trouw blijken gedefinieerd in termen van huidskleur en de moeizame verhouding tussen voormalig kolonisator en gekoloniseerde. Traditie vecht met vrijheid en moderniteit, wantrouwen met overgave. Annette de Vries debuteerde in 2002 verdienstelijk met de roman Scheurbuik, de nieuwe roman is psychologisch nog fijner uitgewerkt, wat resulteerde in een mooie roman.

Annette de Vries, Drijfhout. Amsterdam: Atlas, 2010

Foto: @ Michiel van Kempen

Drijfhout: nieuwe roman Annette de Vries

Bij Uitgeverij Atlas verschijnt deze week de roman Drijfhout van Annette de Vries.

 


Ooit
maakten Barend, Eddy en Hortence deel uit van een bijeengesprokkeld gezin, dat woonde aan de Marowijnerivier in het dorpje Albina in Suriname. Een schokkend sterfgeval maakte een einde aan hun wankele verbintenis. Met zijn moeder en broertje keerde Barend terug naar Nederland.
Tweeëndertig jaar later schrikt Hortence op door een onverwacht telefoontje van Barend. Oude wonden gaan open. De drie personages proberen vertwijfeld de dramatische gebeurtenissen uit hun verleden te reconstrueren en eens en voor altijd vast te stellen of ze nu dader of slachtoffer waren.

De karakters in Drijfhout worstelen met de band tussen ouders en kinderen, liefde, klassenverschillen en het kunstenaarschap. Annette de Vries laat overtuigend zien hoe Surinamers en Nederlanders proberen verbitterde verhoudingen te herstellen.

 


‘Wil je ook een sigaar?’ vroeg ma Amimba.

Ik keek wantrouwig naar haar op. Zat ze mij voor de gek te houden? Haar gegroefde gezicht stond echter nog net zo vriendelijk als daarnet.

‘Nee, mevrouw. Ik mag geen sigaar. Ik ben nog maar een kind,’ zei ik plechtig.

Ma Amimba produceerde een diepe buiklach.

‘Jij bent geen kind meer, Barend. Daarvoor draag je een te zware last. Dus als je een sigaar wilt proberen, neem er dan één. Je kunt een paar trekjes nemen en je hoeft niet te inhaleren.’

Met een diep, onverklaarbaar gevoel van opluchting viste ik een sigaar zo dik als de pols van mijn broertje uit het doosje en stopte hem in mijn mond.

 


Annette de Vries, van oorsprong actrice en theaterdocent, debuteerde in 2002 met de rijke roman Scheurbuik, die warm is ontvangen en door de pers is vergeleken met de romans van V. S. Naipaul en Michael Ondaatje.

 

  • RSS
  • Facebook
  • Twitter