Op donderdag 27 mei 2021 ondertekenden Rita Rahman, voorzitter van de Werkgroep Caraïbische Letteren, en... Lees verder →
Posts tagged with: psychologie & psychiatrie
Norman de Palm geëerd door Capriles Kliniek
In het kader van de viering van het 75-jarig bestaan van Klínika Capriles in Willemstad waren er vier personen die de organisatie erkenning wilde geven voor hun bijdrage aan de ontwikkeling van de instelling: Gladys van Dal, voor haar bijdrage als vrijwilligster; Eric Wederfoort als eerste Curaçaose verpleegkundige binnen de kliniek – toentertijd nog Rustoord – voor zijn bijdrage aan de ontwikkeling van arbeidstherapie en verandering in de benadering van cliënten; Stanley Inderson voor zijn bijdrage aan de kliniek gedurende zijn periode als minister van Volksgezondheid, met name de invoering van de Lei di Labizjan; en Norman de Palm, een van de eerste Curaçaose psychologen, die als jonge psycholoog deel uitmaakte van een behandelingsproject – de zogenaamde therapeutische gemeenschap – wat naar de mening van menig professional op het gebied van psychiatrie beschouwd kan worden als één van de grootste successen van de psychiatrie op Curaçao. De keuzes in therapie klopten met de Antilliaanse cultuur en de nadruk lag op non-verbale therapieën. Zo waren er creatieve therapie, muziektherapie en educatieve programma’s die thema’s behandelden als sociale vaardigheden en seksualiteit. Werkelijk een programma dat tot op heden geldig, effectief en zelfs evidence-based is. Gladys van Dal, Eric Wederfoort en Stanley Inderson zijn tijdens de viering op 13 april geëerd. Vanwege een verblijf in het buitenland kon Norman de Palm er die dag helaas niet bij zijn. Daarom was er gisteren een kleine ceremonie in de Capriles Kliniek zelf, om hem alsnog te eren. Met het overhandigen van een plakkaat gaf directeur Waldi Oostburg uitdrukking aan de dank en waardering voor wat De Palm heeft betekend voor Klínika Capriles.
[uit Amigoe, 15 juni 2011]
Bibliotherapie om relatie te redden
door Dirk Leyman
Kan lezen een reddingsplank zijn bij relationele problemen? Volgens de bibliotherapeuten van de Londense School of Life zéker wel. Koppels die bepaalde boeken samen lezen, zijn in staat hun slabakkende huwelijk of hun aanmodderende liefdesaffaire weer op de rails te krijgen. “Een van de genoegens van het simultaan boeken lezen is dat je nieuwe aspecten van elkaar kunt ontdekken, of dat je een verbintenis terugvindt die gaandeweg verloren was gegaan”, zo zegt bibliotherapeute Ella Berthoud.
[Lees hier verder]
Leestip van de redactie van Caraïbisch Uitzicht: Waar wordt de lucht gemolken? van Michael Slory
‘Schrijvers zijn makkelijk vatbaar voor depressies’
door Hans Cottyn
Schrijvers en kunstenaars zijn volgens een enquête op de Amerikaanse website Health.com bijzonder kwetsbaar voor depressies.
In de top tien van op dat vlak gevaarlijke beroepen bekleden schrijvers de zesde plaats, na gezondheidswerkers en gevolgd door leraren. Schrijvers kunnen volgens de site ten prooi vallen aan “onregelmatige verloning, onzekere werktijden en vereenzaming”. Creatievelingen hebben bovendien vaker dan gemiddeld last van een wisselend gemoed. Volgens het onderzoek heeft 9 procent van de ondervraagden in die sector aangegeven een grote depressie te hebben gehad in het afgelopen jaar. Specialiste Deborah Legge ziet in deze jobcategorie vaker dan gemiddeld mensen met een bipolaire stoornis werken. “In veel gevallen kan die niet gediagnosticeerd zijn. Depressies zijn niet ongewoon bij hen die zich aangetrokken voelen om in de kunstensector te werken, en de levensstijl draagt daar vaak toe bij.”
Schrijver Simon Brett kan zich helemaal vinden in deze vaststelling, zegt hij aan The Guardian. “Schrijven kan een fantastische therapie zijn, maar je graaft ook diep in jezelf. Als je fictie schrijft en personages creëert, dan is een zekere graad van zelfonderzoek en zelftwijfel onvermijdelijk.” Dat schrijvers, niet zelden introvert van inborst, meer en meer voor het publieke voetlicht moeten treden, zorgt voor bijkomende stress, net als de economische zorgen die ze moeten torsen. Bovendien is de onzekerheid over hun werk zeer groot, aldus Brett. “Bijna iedere auteur die ik ken heeft dezelfde reactie na het afwerken van een boek: ze vallen ten prooi aan euforie die slechts 24 uur duurt. Meteen daarna komen alle negatieve gevoelens die ze zo goed hebben weggestoken weer naar boven, waarna ze zich bezatten, of depressief worden. Of de griep krijgen.”
[uit NRC, dinsdag 14 december 2010].
Schrijven: beheerste of onbeheerste gekte
door Ruth San A Jong
Ik zit al een poos te broeden op dit onderwerp en dacht het moet er maar eens van komen. Een blog geeft immers alle ruimte om te schrijven wat je wilt. Ik wil een ervaring delen die ik had met een ex-student op de school, die een psychose kreeg nadat die de uitslag van de beoordeling op zijn eindtekst van de docenten had gehoord.
De term psychose neem ik vrijelijk in de mond omdat ik ervaringsdeskundig ben. Mijn moeder heeft sinds mijn geboorte geleefd met een psychose en na 35 jaar ruik en voel je van wel vijf kilometer afstand of iemand die neigingen heeft. Deze student had hele geniale verhaalideeën, vooral tijdens de lessen, maar van echte productie, het schrijven dus, kwam het niet of nauwelijks. Het is een type die altijd grappen maakte en voor een aardige sfeer in de klas zorgde, was joviaal, behulpzaam naar andere studenten toe en wat al meer. Het meest opmerkelijke was dat hij altijd teksten produceerde die beelden en gedachten van zelfdoding opriepen. Een heel boeiend thema. De dood is fascinerend en beangstigend tegelijk, niet? Dat het een obsessie werd, had ik gevoelsmatig geconstateerd, maar daar praat je niet over. Je moet als directeur altijd de nodige afstand betrachten en niet te persoonlijk worden met studenten.
Mijn zakelijke partner van een Schrijversvakschool in Nederland had me ooit verteld dat de opleiding in Nederland op sommige studenten zo een grote impact had in hun privéleven, dat ze zelfmoord hadden gepleegd. Toen ze mij dat vertelde begon ik te rillen. Ik had het opmerkelijke gedrag besproken. Something was wrong en in een evaluatie moment met de mentrix van dat basisjaar had ik die opmerking gemaakt. We hadden er verder niets mee gedaan. Schrijvers observeren, schrijfdocenten observeren nog meer! Het waren soms werkelijk gedetailleerde, geniale en levensechte fragmenten. Auteurs geven behalve dat wat ze in hun omgeving meemaken, ook hun zielenroerselen op papier. En uiteraard zijn er fascinaties, je bent met een thematiek in je hoofd bezig, je moet het vorm geven op papier, je ‘radar’ is op scherp en je gaat tot het uiterste. Creatief schrijven of kunst in zijn algemeenheid geeft die ruimte.
Dus toen de eindtekst binnenkwam van deze student, lazen wij de tien pagina’s en vroegen ons af waar de auteur naar toe wilde met de tekst. Het was een relaas over een man die op bezoek was bij een psychiater. De psychiater heette dokter Poenie (Poenie betekent vagina in het Surinaams) en het was moeilijk om aan te geven waar het verhaal precies over ging en waar het naar toe ging. In elk geval hebben vier redacteurs de tekst gelezen en hadden onafhankelijk van elkaar dezelfde bevindingen. Er zat geen lijn in het verhaal, het stikte van de taalfouten (wel 4 in elke zin!), de schrijftechnieken die waren aangeleerd waren niet toegepast. Naast de eindtekstbeoordeling waren de observaties van het hele jaar dat deze student teveel grappen maakte in de klas, geen of weinig huiswerk maakte, wel verhaalideeën had tijdens de lessen, maar aan de hand daarvan hadden we toch geen goede inschatting kunnen maken of 1 jaar schrijftraining wel effectief was geweest. In een van de beoordelingen stond: “Er is bij sommige kunstenaars beheerste en onbeheerste gekte, ik denk dat van de laatste sprake is.” Dit hebben wij uiteraard niet meegenomen in de eindbeoordeling, want anders was er vast wel een mes in een van ons gestoken.
Het eindoordeel was dat hij voorwaardelijk over zou gaan, maar dan wel de aanwijzingen zou moeten meenemen. Van iemand die een jaar lang schrijftraining heeft gekregen wordt wel verwacht dat die minder taalfouten maakt en de elementaire schrijftechnieken toepast! Er was nota bene een interventie geweest van een neerlandica die de nieuwe spelregels had gegeven. Heel bewust, omdat er te veel fouten gemaakt door medestudenten werden in de interpunctie en dergelijke. Hij zei niets, ging weg met een zuur gezicht.
De volgende dag ontving ik een dreigbrief en een brevet van ongeschiktheid. Hij schold de docenten uit die zijn werk hadden besproken, dat wij hem niet kenden en wat al meer. Alles waar hij positief over was geweest het hele jaar door werd met de grond gelijk gemaakt en hij zou naar de kranten stappen. Ik antwoordde beleefd dat hij dat vooral mocht doen. Met zijn tekst in ons bezit zouden we dus ook naar de krant kunnen. We voelden ons helemaal niet geïntimideerd.
En toen kwam een zelfmoordbrief. Hij had een medestudent telefonisch gestalkt tot in de kleine uren. Die was als de dood geweest. Ik heb haar gewaarschuwd, mensen met een psychose concentreren zich maar op een ding en dat is zichzelf. “Als je de psychose voedt zal jij straks ermee opgescheept zitten.” Gelukkig luisterde ze naar me. Goed, ik schreef een formele brief dat hij zijn verweer kon doen en hij in een persoonlijk gesprek zijn klachten kon spuien. Bij die afspraak gaven wij hem de ruimte om alles te zeggen wat hij maar wilde. Mijn bestuur had ‘afschrijven ‘geadviseerd, we zijn niet in staat deze man tot schrijver te vormen. Dat hij maar op zijn eigen houtje verder moest gaan. Niet iedereen moet naar een schrijfopleiding om auteur te worden.
Een jaar later las ik op een literaire site dat hij had meegedaan aan een literaire prijs bij een uitgeverij en in de selectie was gevallen. Raad eens wat het thema was: “Schrijf een verhaal over je laatste einde”.
Wat ik wil illustreren met dit echt gebeurd relaas is dat kunst en schrijven heel diep gaan. De Schrijversvakschool is geen psychiatrische instelling maar een schrijversopleiding waar talent gevormd wordt. We hopen dan oprecht dat deze auteur zijn weg vindt en goed nagaat of schrijven wel echt iets is voor hem. Er zijn voorbeelden te over van Surinaamse auteurs die in psychosen geraakt zijn. En eigenlijk mag, moet je ook een beetje gek zijn om kunst te beoefenen, maar dan wel beheerst!!
Waanzinnen: zachtjes knettert gekte in de letteren
met Suzanne Binnemans, Nico Keuning en Michiel van Kempen
Met een parafrasering van Jeroen Brouwers’ beroemde ‘Zachtjes knetteren de letteren’ haakt Mondiaal Literair in op het Madness & Art-festival dat het Haarlemse Dolhuys (nationaal museum van de psychiatrie) houdt van 24 september t/m 3 oktober 2010.
read on…
RSS
Facebook
Twitter
