blog | werkgroep caraïbische letteren
Posts tagged with: Moor Els

Hebzucht en arrogantie tegenover woede en schaamte

door Els Moor

Overal in de wereld vinden we hebzucht en arrogantie van mensen met geld en macht tegenover woede en schaamte van de minder bedeelden die, met name in landen waar slavernij een rol gespeeld heeft, vaak verstoorde relaties hebben met bazen en andere hoger geplaatsten. De Nederlander Willem van Lit heeft op Curaçao gewoond en gewerkt, eerst als marineofficier en later als organisatieadviseur. Hij houdt van de schoonheid van de natuur op de Nederlandse Antillen en is anderzijds geschokt door de vele verstoorde relaties tussen witte en zwarte mensen, tussen hen die zich Nederlander voelen en die zich beschouwen als Curaçaoënaar, tussen leidinggevenden – vooral ook politici – en hun ondergeschikten. read on…

Geschiedenis kan je weerbaar maken!

door Els Moor

De geboorte van Boni is een toneelstuk van Eddy Bruma dat hij nooit heeft uitgegeven, maar dat wel verschillende keren is opgevoerd. Het instituut voor kinderen en jongeren met een verstandelijke beperking, Matoekoe in Lelydorp, speelde een eigen versie van De geboorte van Boni’ter gelegenheid van ‘Keti Koti’ in 2007, pupillen samen met hun begeleiders. read on…

Voetbal in boeken

door Els Moor

De voetbalsport is over de hele wereld populair. Er zijn dan ook veel boeken over geschreven. Ook over het Surinaamse voetbal. Bekend zijn de werken van Guno Hoen (1996 en 1999) over onze sporthelden uit het verleden en Het Surinaamse legioen (Schoorl, 2000) van Umberto Tan over de Surinaamse voetballers in de Nederlandse eredivisie. In 2002 kwam Blootvoeters en beschuitgras op de markt, van de Nederlandse journalist Diederik Samwel, die ons land vanaf 1998 regelmatig bezocht en hier ook woonde met zijn gezin. read on…

‘De derde oever van de rivier’

door Els Moor

Brazilië staat in deze weken van het wereldkampioenschap voetbal heftig in de belangstelling van de hele wereld en ook hier in Suriname, in het noorderbuurland. Alle voetbalfans zijn via de uitgezonden wedstrijden urenlang in Braziliaanse stadions in de grote steden. Ze krijgen slechts één aspect van dit veelzijdige Zuid-Amerikaanse land te zien. Wij van de Ware Tijd Literair kijken ook voetbal, maar denken soms ook aan een andere positie van Brazilië, die binnen de literatuur van Latijns-Amerika en binnen de wereldliteratuur. read on…

Proefschrift over Sophie Redmond: waardevol maar chaotisch gepresenteerd

Sophie Redmond: ‘Meer dan arts alleen’

 

door Els Moor

 

We rijden allemaal regelmatig door de dr. Sophie Redmondstraat, een van de hoofdwegen in Paramaribo. Straten heten vaak naar een belangrijke, vaak politieke, figuur zoals Fred Derby, Jopie Pengel, Jagernath Lachmon, enzovoort, meestal mannen. Dokter Sophie Redmond moet dus een belangrijke vrouw geweest zijn, dat zo’n verkeersader haar naam kreeg.
Sophie Redmond (1907-1955) was een arts die veel sociaal werk verricht heeft, vooral in het kader van vrouwen, bestrijding van armoede en huwelijksproblemen, verbetering van de gezondheidszorg en opwaardering van het eigene van Suriname. Ze droeg vaak een koto en gebruikte bij toespraken en creatieve activiteiten veel Sranantongo. Om haar sociale doelen te bereiken maakte ze – met andere sociaal actieve vrouwen – toneelstukken, waarvan een groot aantal met succes werd opgevoerd. Zelf acteerde ze ook! read on…

Zending en zaken, missie en ontwikkeling

door Els Moor

 

Het grote gebouw van de firma C. Kersten & Co. NV stond al een tijd leeg, toen de internationale Moravian Church Foudation (MCF) het stiekem verkocht voor elf miljoen US-dollar aan een groep Chinese ondernemers. Het hele bedrag zal op 1 juli aanstaande binnen moeten zijn. Tot die datum is er misschien nog een heel kleine kans dat de verkoop niet doorgaat.
Daarvoor ijvert een actiegroep van Surinaamse ebg-ers. read on…

Liefde in taal, maar niet voor taal

Liefde, verliefdheid was het thema van de tweede verhalenwedstrijd van de Clark Accord Foundation (CAF). ‘Verboden liefde’ is de titel van het verhaal dat door de jury werd uitgekozen voor de eerste prijs. Dit verhaal is geschreven door Kevin Coulor, die wij van harte feliciteren en we hopen dat hij doorzet met schrijven. Hij kan het! Hij heeft fantasie en schrijft beeldend. De tweede prijs ging naar het verhaal ‘Liefde is niet lief’ van Kevin Hunkar en de derde prijs naar ‘Baka dritenti-na-aiti yari’ van Diego Lapar.

read on…

Quecha verhalen uit de Andes

door Els Moor

We kregen een mooi uitgegeven bundel met in het Nederlands vertaalde Quecha verhalen toegestuurd. Een docente van de Universiteit van Leiden. Corinne de Beaufort-Sickinge heeft zich samen met haar studenten op de bundel geworpen.

read on…

Compartimenten van vernietiging

door Els Moor

Compartimenten van vernietiging is de titel van het recente boek van Abram de Swaan (1942) die tot 2007 hoogleraar sociale wetenschappen en sociologie was aan de Universiteit van Amsterdam. De ondertitel is ‘over genocidale regimes en hun daders’. Het uitgangspunt van het boek zijn de massale moorden die in de vorige eeuw gepleegd zijn met meer dan honderd miljoen doden, waarbij de daders meestal in opdracht van een regime handelden. read on…

Osopasi gepresenteerd

door Carry-Ann Tjong-Ayong

De avond begon weinig hoopvol met een flinke regenbui. De groene tuin vol fruitbomen zag er uitnodigend uit met honderden afgevallen blozende manja’s onder de oude boom en nog tientallen aan draden hangende in afwachting van een windvlaag. Wij werden welkom geheten door Els Tjon Joe Wai en Marisa Piepelenbos, onze gastvrouwen, die de sfeer hadden bepaald met grote schalen fruit van het erf op de ruwhouten tafels: manja, pomerak, appeltjes, pomme de citerre, kersen in diverse tinten rood en een wit emaillen bekkentje met de naam Betsy in blauw , gevuld met kleine oranje palulu.

read on…

Een groot schrijver uit ons continent is heengegaan

door Els Moor
De op 17 april 2014 in Mexico overleden schrijver Gabriel García Márquez van Columbiaanse afkomst, is een van de groten uit de wereldliteratuur, maar ook een schrijver die als geen ander de realiteit van Latijns-Amerika weergeeft in zijn werk. Márquez groeide als kind op bij zijn grootouders, die diep geworteld waren in de lokale cultuur en vooral zijn oma kende veel verhalen die ze haar kleinzoon vertelde. Dat is een belangrijke basis geworden van het werk van deze schrijver, het eigene. Met zijn grootouders woonde hij in het Columbiaanse stadje Aracataca, dat in Honderd jaar eenzaamheid Macondo heet. Als jongeman ging hij naar de hoofdstad Bogotá om journalistiek te studeren en daarna naar de kustplaats Barranquilla, waar hij leerling-journalist werd en later journalist. Hij had daar drie goede vrienden, ook aankomende journalisten en ’s avonds in een café discussieerden ze eindeloos over het werk van grote schrijvers uit de wereldliteratuur. Een tweede inspiratiebron voor de aankomende schrijver. In veel landen heeft hij gewoond, ook, zoals veel andere Latijns-Amerikaanse auteurs, in Parijs. Hij was een wereldburger, net als ‘onze’ Albert Helman.
Márquez was schrijver van fictie (die hij altijd baseerde op de realiteit). Anderzijds bleef hij journalist en heeft hij ook veel non-fictie-werken geschreven.
Ver kon hij gaan in zijn fantasie. In zijn studietijd las hij Kafka. Diens verhaal De gedaanteverwisseling sloeg als het ware een gat in zijn bewustzijn. Hij las, liggend op zijn bed, de eerste zin: ‘Toen Gregor Samsa na een onrustige nacht wakker werd, ontdekte hij dat hij in een reusachtige kever was veranderd.’ Verdomme, dacht hij, dus dat kun je maken. (Uit: De geur van guave, 1982, gesprekken met Plinio Mendoza, een jeugdvriend. Márquez had in 1982 de Nobelprijs voor literatuur gekregen.) Márquez ging dus heel ver met zijn fantasie, maar de bron was altijd de door hem waargenomen werkelijkheid. Een duidelijk voorbeeld hiervan is een scène uit zijn beroemdste roman, Honderd jaar eenzaamheid (1972). Binnen de grote familie met stammoeder Úrsula als leidende figuur zijn er ongelooflijk veel klein-, achterklein- en achterachterkleinkinderen. Een van de jongsten is ‘Remedios de Schone’, een beeldschoon meisje met nogal wat afwijkingen, maar dat veel mannen aantrok, van wie sommigen niet lang meer leefden. Had ze dodelijke krachten? Schrijver Márquez zocht een middel om haar weg te krijgen. Hij ging het erf op en zag daar vrouwen bezig lakens te vouwen en de wind speelde nogal op. In de roman steeg ‘Remedios de Schone’ op aan lakens die door de wind bewogen werden en verdween in de lucht!
Kleuren en symbolen uit de Zuid-Amerikaanse – van oorsprong inheemse – cultuur spelen ook een belangrijke rol, zoals ‘gele vlinders’. Die gele vlinders vervulden al een belangrijke rituele rol in de cultuur der Azteken, en omringen met honderden een jonge vrouw, Meme, uit Honderd jaar eenzaamheid, als de op haar verliefde Mauricio Babilonia, in aantocht is. En als Márquez ging schrijven, moest zijn vrouw altijd gele bloemen op zijn tafel zetten. Als de voormalige kolonel Aureliano Buendía uit de grote familieroman Honderd jaar eenzaamheid al heel oud is, maakt hij visjes van goud. Die verkoopt hij en dan krijgt hij in plaats van geld goud ervoor, en daar maakt hij weer visjes van en die verkoopt hij en zo gaat het door… Werkelijk, we herkennen de cyclische visie op de tijd van de inheemsen al vanaf de Azteken: niet rechtdoor… rechtdoor… maar rond… rond…
Veel schreef Márquez ook over de politiek in Latijns-Amerika: herkenbare fictie en werkelijkheid die op fictie lijkt. Hoort Suriname bij Latijns-Amerika?

Door lezen leer je het leven kennen!

door Els Moor

Van 2 tot en met 4 april was het Kinderboekenfestival in Albina. Het was, net als de twee vorige in Nickerie en Paramaribo, weer een groot succes. Veel, veel scholen uit Albina en omstreken, zelfs helemaal van Stoelmanseiland, waren gekomen en de leerlingen genoten.

read on…
  • RSS
  • Facebook
  • Twitter