blog | werkgroep caraïbische letteren
Posts tagged with: Klinkers Ellen

Eerste Jit Narain Cultuurprijs & Lezing – een fotoverslag

Op 31 augustus 2018 ontving dichter Jit Narain in de Haagse Nieuwe Kerk uit handen van burgemeester Krikke de eerste Jit Narain Cultuurprijs. Bij die gelegenheid hield prof. Michiel van Kempen de eerste Jit Narain Lezing. Een verslag hier. Vandaag een fotoreportage van Arnaud Roelofsz. read on…

Het Open Boek van Michael Hermelijn – Kok / Culinair consultant / Kookleraar

door Chandra van Binnendijk

Wat ligt er momenteel naast uw bed?
De herziene uitgave van het Groot Surinaams kookboek. Het is mijn favoriete Surinaamse kookboek. Omdat het een beetje lesachtig is, en dat ben ik zelf ook. Het is een compleet boek, je kan merken dat het voor een school is gemaakt. Je kunt er veel uit halen, het is meer dan een kookboek alleen. Er staan eenheden in, voedingsleer en het heeft ook allerlei nuttige tips, bijvoorbeeld tien tips om goed te koken. De eerste tip is: Kook met liefde. Dat probeer ik mijn leerlingen ook altijd bij te brengen. read on…

Ellen Neslo promoveerde op de gekleurde elite van Paramaribo

Met grote zwier promoveerde Ellen Nelson op vrijdag 25 november 2016 – de 41ste verjaardag van de Republiek Suriname – aan de Universiteit Utrecht op haar proefschrift Een ongekende stilte; De opkomst van een gekleurde elite in koloniaal Suriname 1800-1863. Mr. Ellen Neslo is sinds 1999 werkzaam bij de Universiteit Utrecht. Haar promotieonderzoek werd begeleid door em. prof. dr. Dirk Kruijt en dr. Wim Hoogbergen. read on…

Boek Troepenmacht in Suriname overhandigd aan commandant landstrijdkrachten

Luitenant-generaal Mart de Kruif, commandant van de Nederlandse landmacht, kreeg donderdagmiddag het eerste exemplaar overhandigd van De Troepenmacht in Suriname, de Nederlandse defensie in een veranderende koloniale wereld 1940-1975. Dr. Ellen Klinkers schreef dit boek in opdracht van het Nederlands Instituut voor Militaire Historie. De presentatie vond plaats in de Kromhoutkazerne te Utrecht in aanwezigheid van een groot aantal oudgedienden van de TRIS, de Troepenmacht In Suriname. Mevrouw Klinkers is verbonden aan het Koninklijk Instituut voor Taal, Land- en Volkenkunde, KITLV, en schreef eerder over de Nederlandse politie in Suriname. read on…

Nieuwe bijeenkomst Surinaamse Genealogie

Het bestuur van de Stichting voor Surinaamse Genealogie nodigt u hierbij uit om de Konmakandra bij te wonen, die deze keer plaats vindt in de Muiderkerk te Amsterdam, op 21 november 2015. read on…

De troepenmacht in Suriname

De Nederlandse defensie in een veranderende koloniale wereld 1940-1975

Op 5 november wordt in Utrecht gepresenteerd De troepenmacht in Suriname van de hand van cultureel antropologe/historica Ellen Klinkers. Het boek geeft een terugblik na 40 jaar onafhankelijkheid op de aanwezigheid van Nederlandse militairen in Suriname. read on…

Open de archieven over de staatsgreep in Suriname

door Peter Meel en Ellen Klinkers

De diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en Suriname worden op ambassadeursniveau hersteld. Dat is verheugend nieuws. Nadat het Surinaamse parlement in april 2012 een amnestiewet aannam, riep Den Haag zijn ambassadeur terug en verlaagde Paramaribo zijn vertegenwoordiging in Nederland tot het niveau van zaakgelastigde. Sindsdien waren de verhoudingen bekoeld. Waarom de twee landen uitgerekend nu besloten hebben weer ambassadeurs op elkaars grondgebied te stationeren, is niet duidelijk. read on…

A Sigrit: cadans van klank en woorden

door Jerry Dewnarain

S. Sombra (pseudoniem van Stanley Slijngard, 1939) is een van de weinige dichters uit zijn generatie die nog goed in het Sranan dicht. Bij de uitgever Ralicon verscheen onlangs zijn nieuwste bundel A Sigrit wat ‘het geheim’ betekent. Deze bundel telt 25 gedichten. Elk gedicht begint met een letter uit het alfabet. Maar omdat het Sranan-gedichten zijn waarbij de klanken een Afrikaanse oorsprong hebben, ontbreken gedichten met de letters c, j, q, v, x en z. read on…

De oudste bronnen van het Surinaams-Nederlands blootgelegd

Ellen Klinkers
door Ellen Klinkers
 
Dit jaar verscheen hetWoordenboek van het Nederlands in Suriname van 1667 tot 1876 van jan van Donselaar. De Nederlandse kolonisten die zich vanaf 1667 in Suriname vestigden, kwamen in een wereld waarin de omgeving en omstandigheden zo verschilden van de Nederlandse dat de eigen taal te kort schoot om die te beschrijven. Er ontstonden nieuwe woorden, woorden die het fundament legden voor het moderne Surinaams-Nederlands.
Eerder, in 1977, publiceerde de bioloog Van Donselaar het Woordenboek van het Surinaams-Nederlands, dat met 6600 ingangen de moderne Surinaams-Nederlandse taal duidt. Het was veel breder van opzet dan deze uitgave, waarvoor Van Donselaar op zoek ging naar de oorsprong van het Surinaams-Nederlands. Die zoektocht resulteerde in een contrastlexicon van ruim 2000 alfabetische gerangschikte woorden, die gangbaar raakten onder Nederlanders in Suriname maar die in het moederland onbekend waren. Want wie wist daar nu wat een matapi, een loosneger of een grietjebuur was? Van Donselaar selecteerde de woorden uit de geschriften van ruim vijftig, overwegend contemporaine, auteurs. De selectie eindigt in het jaar 1876 toen de leerplicht met Nederlands als voertaal werd ingevoerd in Suriname.
Matapi (collectie KIT)
Het boek geeft de betekenis van de woorden en de periode waarin het woord voor het eerst is aangetroffen. Verder wordt vermeld of het een leenwoord is uit een taal die niet in Suriname wordt gesproken, of het een in Suriname nieuw gevormd woord is of dat een bestaand woord er een extra betekenis bij heeft gekregen.
Prof. dr. Nicoline van der Sijs maakte de tekst gereed voor publicatie. Zij deed dat op verzoek van Van Donselaar, enkele maanden voor zijn overlijden op 12 april dit jaar.
J. van Donselaar, Woordenboek van het Nederlands in Suriname van 1667 tot 1876. Amsterdam: Meertens Instituut, 2013. 291 p., ISBN 978 90 7038  977 2, prijs € 25,00.
[uit Oso, 2013, nr. 2]

Uit het familiebezit van commissaris-Van Beek

In het familiearchief van politiecommissaris N. van Beek, werkzaam in Suriname tussen 1928 en 1940, trof Ellen Klinkers verschillende interessante voorwerpen aan. Toelichting en foto’s: Ellen Klinkers.

Politiecommissaris te Paramaribo N. van Beek
Drie foto’s hierboven: Piauwspel, een hazardspel dat op 14 februari 1923 door de overheid werd verboden.

Bij de twee foto’s hierboven stond deze beschrijving:

Kopro dosoe (hazardspel): een koperen kubus waarop een koperen deksel past. Op de koperen kubus worden rood-witte blokjes geplaatst. Die worden met de koperen deksel  afgedekt. De rode helft van het blokje geeft het winnend nummer aan. De  spelers kiezen elk een nummer uit. Daarna wordt het deksel afgehaald en naar de ligging van de blokjes gekeken. Is de rode helft naar de kant van de bankier, dan is nummer één het  winnend nummer. Is de stand aan de linkerkant van de bankier dan is  nummer vier het winnend nummer. De winnaar krijgt drie keer zijn inzet terug.

 

Bij de twee foto’s hierboven: Mai-Tan-spel (hazardspel)

Dit spel wordt gespeeld met koperen ringen. De bankier doet een greep  uit zijn voorraad ringen die hij voor zich heeft. Hij dekt de ringen met  een koperen deksel af en laat de spelers eerst hun nummers uitkiezen. Er  zijn vier nummers namelijk: 1,2,3 en 4. Nadat de spelers elk een nummer hebben uitgekozen, haalt de bankier het  deksel weg en telt met een zeer puntige en lange stok telkens vier ringen. Elke  groep van vier ringen wordt dan afgezonderd. Het aantal  ringen dat overblijft – minder dan vier – is het winnend nummer. is het  een viervoud geweest, dan is het winnend nummer in dat geval vier. De winnaar krijgt 3 maal zijn inzet terug.

Knevel (soort handboei)
Houten knuppel, met het jaar 1891
  • RSS
  • Facebook
  • Twitter