blog | werkgroep caraïbische letteren
Posts tagged with: Abrahams Cynthia

Curaçao-tour Cynthia Mc Leod en Cynthia Abrahams

Volgend weekend zijn schrijfster Cynthia Mc Leod (Zenobia – Slavin op het Paleis) en Dobru-biografe Cynthia Abrahams op korte tournee door Curaçao. read on…

Cynthia McLeod, Cynthia Abrahams en Diana Lebacs bij UoC

Drie presentaties van drie specialisten

De Algemene Faculteit van de Universiteit van Curaçao Dr. Moises da Costa Gomez (UoC) organiseert op donderdag 4 februari aanstaande drie presentaties gevolgd door een paneldiscussie. De drie sprekers zijn Cynthia McLeod en Cynthia Abrahams uit Suriname en Diana Lebacs van Curaçao, alle drie op het gebied van geschiedenis en literatuur bepaald geen onbekenden. read on…

De internationale en Caribische dimensie van onafhankelijkheidsstrijder Dobru

door Anneke Visée

Cynthia Abrahams’ boek over Robin ‘Dobru’ Raveles was voor mij een openbaring en bovendien zo geschreven dat het de lezer op meeslepende wijze meeneemt op een reis door leven en werk van deze fascinerende persoonlijkheid. Vooral het Nederlandse publiek zou erbij gebaat zijn dit stuk levende Surinaamse geschiedenis te leren kennen. De manier van schrijven en de hele opzet van het boek hebben ertoe bijgedragen dat Dobru op indringende en overtuigende wijze „uit de verf kwam“. Bijzonder interessant was vooral de Caribische dimensie. read on…

Zevende Trefossa-lezing: Vrouwen in de Surinaamse literatuur

door Jerry Dewnarain

De Henry Frans de Ziel Stichting hield op 15 januari jongstleden haar zevende lezing met als titel ‘Vrouwen in de Surinaamse literatuur’. De spreekster was mevrouw dr. Cynthia Abrahams. Zij is literatuurwetenschapper en schrijfster van de Dobru-biografie getiteld,’Robin “Dobru” Ravelsread on…

Schrijversgroep 77 op Kinderboekenfestival Saramacca

Het kinderboekenfestival in Saramacca gaat op 28 januari van start te Groningen (district Saramacca) op het Kermisterrein. Schrijversgroep ’77 is vertegenwoordigd met een stand. Alphons Levens heeft de deelname van S’77 gecoordineerd. Leden die deelnemen in de stand van S’77 zijn Sombra, Sylva Koemar en Irene Welles. Nowilia Tawjoeram participeert met een eigen stand. Het festival is ‘s morgens en ‘s middags geopend. read on…

Henny de Ziel-trofee voor Rappa

door Carry-Ann Tjong-Ayong

Op donderdagavond 15 januari j.l. vond in Tower, de voormalige bioscoop uit mijn tienerjaren, s bolwerk van Assaurantie Selfreliance, de 7e Trefossalezing plaats door Dr, Cynthia Abrahams, net als thema vrouwen in de Literatuur. read on…

Cynthia Abrahams houdt Trefossa-lezing

Op 15 januari a.s. houdt dr Cynthia Abrahams de Trefossa-lezing 2015 over “vrouwen in de Surinaamse literatuur”. Tevens wordt die dag de Henri Frans de Ziel Cultuurprijs uitgereikt. read on…

Drie biografieën over Surinamers

door Hilde Neus

Sophie Redmond was een auteur die met haar voeten diep in de Surinaamse klei stond. De biografie die over haar werd geschreven door Sylvia Marie Kortram, wordt elders op Caraibisch Uitzicht besproken. Het is goed te constateren dat er steeds meer biografieën verschijnen over Surinamers die een rol gespeeld hebben in hun tijd. Eerder verschenen biografieën die over Wim Bos Verschuur, Dobru en Anton de Kom, waarover in het kort hieronder. read on…

Ik ben niet ik

Trefossa, Shrinivási, Dobru – De stilte van het ongesproken woord / Tiri fu den wortu di no taki

door Joop Leibbrand

Geen uitgever die meer aandacht besteedt aan de literatuur uit wat vroeger ‘De West’ heette dan het Haarlemse In de Knipscheer. Daar verscheen onlangs onder de subtitel Drie Surinaamse dichters op muziek gezet een mooie dubbeluitgave – boek en dvd – rond het werk van Trefossa, Shrinivási en Dobru, dichters die, mede omdat ze in een sterke orale traditie staan, geworteld zijn in het collectieve geheugen van de Surinamers: De stilte van het ongesproken woord / Tiri fu den wortu di no taki. read on…

De dichter en het woord

door Jerry Dewnarain

 
Bij uitgeverij In de Knipscheer is Tiri fu den wortu … di no taki. De Stilte van het Ongesproken Woord verschenen, een multimediaal eerbetoon aan drie Surinaamse dichters: Trefossa, Shrinivási en Dobru.
In een opstel ‘Over nationale letterkunde’, gepubliceerd in Sticusa-Journaalvan 1974 ontvouwde Albert Helman zijn visie op de vijf ontwikkelingsfasen in het ontstaan van een eigen literaire productie in de dekoloniserende landen. In de derde fase kenmerkt Helman de Surinaamse poëzie als volgt: ‘Er ontstaan sterker op het lokale milieu betrokken gedichten en echte streekverhalen en streekromans, al dan niet in de algemeen gangbare cultuurtaal of in een van de “vernaculars”. Gemakshalve worden beide taalsoorten (het Nederlands en het Sranan) vaak dooreengemengd, of opzettelijk, terwille van de lokale kleur, incidenteel of exclusief gebruikt. De gedichten zijn meest van lyrisch-protesterende aard of illustreren populaire slogans.’ De derde fase is de periode van eind jaren ’50 en de jaren ’60: veel protestliteratuur, volop ontplooiing van de volkstalen, verdieping in de historische anekdotiek. Voorbeelden hiervan zijn: ‘gronmama’ (Trefossa), ‘Suriname’ of ‘De dichter en het woord’ (Shrinivási) en ‘Holi Phagwa 1973’ of ‘geen plaats’ (Dobru).
Buste van Trefossa op de hoek van het Onafhankelijkheidsplein in Paramaribo.
Foto © Michiel van Kempen

 

Met andere woorden de periode 1957-1975 stond in het teken van het engagement met het volk, de strijdliteratuur en de nationale of nationalistische literatuur. Daarbij moet ook worden aangetekend dat deze periode verrassend veel werk opleverde dat meer dan een kwart eeuw later als gecanoniseerd zou gelden. Trefossa, Shrinivási en Dobru maken zeker deel uit van de Surinaamse poëziecanon. Dat bewijst ook de keuze van de dichters. Maar deze drie ‘groten’ zijn niet de enige grote Surinaamse dichters… er zijn er veel meer in dit poëzieland. In de inleiding van Cynthia Abrahams staat: ‘De gedichten zijn gekozen uit het werk van de drie meest geliefde dichters van Suriname, Trefossa, Shrinivási en Dobru.’ (p. 12) En Mavis Noordwijk zegt in een interview: ‘De manier waarop Trefossa typische Sranan-woorden en uitdrukkingen in zijn poëzie gebruikt, geeft een meerwaarde aan het Sranan. Hij is voor Suriname van buitengewoon grote betekenis zowel voor de literatuur als voor de cultuur geweest. Trefossa gebruikte in zijn vertalingen vaak beelden die aansluiten bij de Surinaamse belevingswereld’. (p. 28)
Shrinivási, april 2014
Foto © Michiel van Kempen

Shrinivási is de dichter die tegenstellingen overbrugt of met elkaar verzoent: die tussen het district en de stad of die tussen religies (hindoeïsme en christendom). Maar hij brengt ook talen bijeen, want hij schrijft in het Nederlands, Hindi, Sarnámi, wat hij steeds vergezeld doet gaan van een eigen vertaling in het Nederlands. Shrini is eigenlijk ook de dichter van ballingschap en vervreemding. Een terugkerend thema is de pijn van ballingschap en vervreemding. Het gedicht ‘Deháti’ uit Anjali is zo een voorbeeld (p. 48). Dobru is het Sranan-woord voor dubbel en is afgeleid van zijn initialen R(obin) R(aveles). Terugkerende thema’s in zijn werk zijn: vaderlandsliefde, het bekritiseren van sociale wantoestanden, de eenwording van het Surinaamse volk, liefde en armoede. Al in 1965 schreef hij zijn gedicht ‘Wan’ of ‘Wan bon’, geïnspireerd door het nationaal jeugdcongres dat in Paramaribo werd gehouden. Dit gedicht is intussen uitgegroeid tot het nationale gedicht en neemt in de multiculturele Surinaamse maatschappij een centrale plaats in (p. 76). De boom staat symbool voor Suriname en de bladeren voor de diverse bevolkingsgroepen in het land, dat één moet worden.

Saxofoniste Sanne Landvreugd speelt mee op de cd.
Foto © Michiel van Kempen

Kortom Tiri fu den wortu … di no taki. De Stilte van het Ongesproken Woord is een mooie, informatieve en zeer creatieve uitgave waarin poëzie van drie stonfutu Surinaamse dichters Trefossa (Henny de Ziel), Dobru (R. Raveles) en Shrinivási (Martinus Lutchman) is verwerkt tot prachtige muziek op dvd. Dave MacDonald (singer/songwriter) componeerde muzikale gedichten die worden vertolkt door een groep artiesten, onder wie Desiree Manders, Claudio Ritfeld, Julya Lo’ko, Martin Buitenhuis, Zanillya Farrell, Raj Mohan, Sim’Ran, Norman van Geerke, Sarah-Jane Wijdenbosch en Sanne Landvreugd. Er is gestreefd naar een harmonieus samengaan van woord en muziek, een ‘blend’ van literatuur en muziek; zo verwoordt Cynthia Abrahams het in haar inleiding (p. 12). Het is ongetwijfeld een bijzondere manier van documenteren van de rijkdom van gemeenschappelijk Surinaams cultureel erfgoed. Ieder van de drie dichters heeft zijn eigen prachtig vormgegeven deel van het boek gekregen, met veel foto’s, informatie over hun leven en werk door kenners en uiteraard een keuze uit hun gedichten.

De invloed van de drie behandelde dichters op de Surinaamse literatuur is bijzonder groot. Tiri fu den wortu … di no taki. De Stilte van het Ongesproken Woord is een sieraad voor elke liefhebber van de Surinaamse literatuur. Ook jongeren kunnen op een moderne manier kennis maken met dit muzikaal bewerkte culturele erfgoed en zelfs aangespoord worden werken van Surinaamse dichters te gaan lezen en deze creatief te gebruiken.
Cynthia Abrahams

 

Cynthia Abrahams, Hein Eersel, Geert Koefoed (samenstelling en inleidingen): Tiri fu den wortu … di no taki. De Stilte van het Ongesproken Woord. Dobru, Shrinivási, Trefossa. Drie Surinaamse dichters op muziek gezet. Boek en dvd. Haarlem: In de Knipscheer i.s.m. IKO Foundation, 2014. ISBN 978 90 6265 852 7

 

  • RSS
  • Facebook
  • Twitter