Maryse Condé – Guadeloupe
door Marita de Sterck
“Toen ik tien was, gesterkt door mijn goede cijfers voor taal, vroeg ik dus of ik een zelfgeschreven tekst mocht opdragen ter gelegenheid van mijn moeders verjaardag. Het mocht, daar ik altijd alles mocht. Ik vroeg niemand om hulp. Zelfs Sandrino niet, die overigens sarcastische grappen maakte over deze verjaarsvieringen en nooit een rol in de toneelstukjes wilde hebben. Ik had geen vastomlijnd idee van wat ik wilde schrijven. Ik had gewoon het gevoel dat een persoonlijkheid als mijn moeder zijn eigen biograaf verdiende. Dat ik een zo gecompliceerd wezen zo goed mogelijk moest weergeven. Na lang nadenken besloot ik tot een gedicht in vrije verzen dat tegelijk zou lijken op een toneelstuk. Er zou maar één personage zijn. En dit ene personage zou door middel van gedaanteverwisselingen de diverse facetten van mijn moeders karakter uitbeelden.”
Hoewel de autobiografische bundel samenhangende verhalen Guadeloupe; waargebeurde verhalen uit mijn jeugd niet de grandeur heeft van de grote epische werken van de bekende Caribische schrijfster Maryse Condé (1937), zoals Segou, is het een gevoelige ontwikkelingsroman. De ik-figuur groeide als tiener op in het Guadeloupe van de jaren ’50 en brengt vanuit dat kinderlijk perspectief deze besloten wereld in kaart. Ze wordt uitgescholden omdat ze zwart is, maar beseft zeer goed dat ze toch tot de betere klasse behoort en dat ze niet de armoede deelt die veel van haar leeftijdgenootjes treft. ‘Vervreemd’ is het etiket dat men op haar ouders plakte en dat haar blijft achtervolgen. Mooi is de passage waarin ze ontdekt waar het schrijven van opstellen toe kan leiden: het begin van haar schrijverscarrière. Een sterk historisch document, over armoede en discriminatie, ook over een psychologisch andere wereld, waarin verdriet en lastige gevoelens werden verzwegen. Een pijnlijke autobiografie, scherp en trefzeker verwoord. Ook boeiend voor jongvolwassenen. Kleine maar vrij ruim gezette druk.
Maryse Condé, Guadeloupe; waargebeurde verhalen uit mijn jeugd.
Haarlem: In de Knipscheer
RSS
Facebook
Twitter
