Ragna Indra Heidweiller geeft de Hindostaanse migratiegeschiedenis een gezicht Met Wij zijn hier door jullie... Lees verder →
Tussen stilte en erkenning
Ragna Indra Heidweiller geeft de Hindostaanse migratiegeschiedenis een gezicht
Met Wij zijn hier door jullie heeft journalist en schrijver Ragna Indra Heidweiller een ambitieus boek geschreven dat zich beweegt tussen memoir, familiegeschiedenis, reportage en koloniale analyse. Vanuit een persoonlijke zoektocht naar haar Hindostaanse voorouders reconstrueert zij de migratie van contractarbeiders vanuit Brits-Indië naar Suriname, en later naar Nederland. Daarmee voegt zij zich in een groeiende stroom publicaties die proberen de koloniale geschiedenis van Nederland vanuit meerdere perspectieven te bekijken.
lees verder…Van jollof tot tomtom: culinaire routes tussen West-Afrika en Suriname
De laatste jaren is de aandacht voor culinaire diaspora sterk toegenomen. Publicaties als Black Food van Bryant Terry en Code Noir van Laleini Lewis laten zien hoe voedselgeschiedenis onlosmakelijk verbonden is met migratie, identiteit en koloniale structuren. Tegen die achtergrond lijkt The Jollof Club van Nicolas Aquaa zich in een bekend veld te begeven. Toch onderscheidt dit boek zich door zijn uitgesproken persoonlijke invalshoek. Aquaa beschrijft zijn culinaire ontwikkeling als een zoektocht naar zijn West-Afrikaanse wortels: een reis die loopt van Friesland naar Nigeria en Ghana, en via Londen terug naar Nederland. Aquaa’s zoektocht begint daarbij niet bij een vanzelfsprekende verbondenheid met zijn afkomst, maar juist bij een periode van afwijzing, waarin hij afstand neemt van het eten en de cultuur van zijn ouders.
lees verder…Tussen getuigenis en kennisstrijd: Inheemse stemmen in Het vervlechten van hoop
Met Het vervlechten van hoop presenteert de KB – de Koninklijke Bibliotheek, de nationale bibliotheek van Nederland – een bundel die zich nadrukkelijk mengt in een actueel debat. De KB verzamelt en bewaart alles wat in en over Nederland verschijnt en heeft daarmee invloed op welk verleden zichtbaar blijft. Juist daarom is deze uitgave relevant: ze maakt duidelijk dat Inheemse stemmen lange tijd nauwelijks deel uitmaakten van die nationale verzameling.
lees verder…Slavernij, van oudsher ook in de Oude Wereld
Blanke slavernij in Europa (deel 2)
Deel 1 van Slavernij, van oudsher ook in de Oude Wereld dateert van januari 2026. Hierin werd bondig aandacht besteed aan: maatschappelijke ongelijkwaardigheid, de relatie tussen racisme en kolonialisme, de recente eenzijdige beeldvorming m.b.t. de slavernij in Suriname, herinneringen aan mijn vroegere geschiedenislessen in Paramaribo en de worteling van slavernij in belangrijke religieuze geschriften. In dit deel komen de volgende deelonderwerpen eveneens summier aan bod: recente vakantieherinneringen, vroegere slaven en huidige marrons in Magenta, voorts de blanke slavernij in de oude stadsstaat Athene, in het Romeinse Rijk en in Europa in de middeleeuwen.
lees verder…Alkmaar en het slavernijverleden
Een stad die haar eigen spiegel niet herkende
Alkmaar en het slavernijverleden is een boek dat een stad dwingt opnieuw naar zichzelf te kijken. Fatah-Black en De Koning openen archieven waarvan lang werd aangenomen dat ze slechts randnotities bevatten bij een koloniale geschiedenis die zich elders afspeelde. Het tegendeel blijkt waar. In de resoluties, investeringsregisters en bestuurlijke notulen komt een stad naar voren die zich actief inliet met de opbouw van de VOC en WIC. Alkmaar zocht invloed, leverde schepen en manschappen, verstrekte subsidies en onderhandelde over posities binnen de compagnieën. In geen van deze documenten wordt slavernij moreel bevraagd; het verschijnt uitsluitend als een praktisch onderdeel van handel, oorlog en bestuur.
lees verder…Gods slaafgemaakten
Wereldwijde studie, Atlantische lezing: Suriname, de eilanden en de lange nasleep van slavernijtheologie
In Suriname en op de Caribische eilanden is de relatie met de kerk nooit eenvoudig geweest. De Bijbel bood verhalen van troost en hoop, maar kerken waren ook verweven met het koloniale slavernijregime. Gods slaafgemaakten van Martijn Stoutjesdijk laat zien hoe deze dubbele erfenis is ontstaan. Het boek bestrijkt slavernijgeschiedenis in mondiale context, van de Bijbelse wereld tot Azië en de Amerika’s, maar deze recensie focust op het Atlantische perspectief, dat voor Suriname en de eilanden het meest herkenbaar is.
lees verder…Wanneer de Ander wij wordt
De verbeelding van een meervoudig Nederland
In Grenzend aan liefde laat Karin Amatmoekrim zien hoe het beeld van ‘de Ander’ eeuwenlang werd gevormd, en waarom juist meervoudige identiteiten een weg vooruit bieden. Een pleidooi voor complexiteit, nabijheid en verbeeldingskracht.
lees verder…Bestemming Suriname — drie vroege vensters op een kolonie in wording
Drie reisverslagen, drie lenzen op een kolonie in wording. Bestemming Suriname voert de lezer naar de jaren 1670–1690, wanneer logistiek, bestuur en dagelijks overleven voortdurend botsen met oorlog, ziekte en toeval. Redacteuren Nettie Schwartz en Suze Zijlstra plaatsen de bronnen overtuigend in hun context en maken duidelijk dat koloniale expansie geen vanzelfsprekend traject was, maar een proces van onzekerheid, improvisatie en incidentele successen. Een onmisbare bijdrage voor wie maritieme en koloniale geschiedenis in samenhang wil begrijpen.
lees verder…De etnische logica van de macht
Standplaats Suriname: een scherpe diagnose zonder eufemismen
Met Democratie, politiek en politieke cultuur in Suriname legt Hans Ramsoedh een zeldzaam complete röntgenfoto van de Surinaamse politiek op tafel. Het boek is tegelijk geschiedenisles, onderzoeksrapport en spiegel: van de koloniale staatsinrichting en de opkomst van etnisch georganiseerde partijen, via coup en herdemocratisering, tot de recente coalitieoptelsom na de verkiezingen van 2025.
lees verder…De lange schaduw van dwang en toestemming
Instemming lijkt een vanzelfsprekend woord. We gebruiken het vaak zonder erbij stil te staan, alsof het altijd duidelijk is wat we ermee bedoelen. Maar achter dat ogenschijnlijk simpele begrip schuilt een lange, gelaagde en vaak pijnlijke geschiedenis. Consent. Een geschiedenis van dwang en vrije wil en alles daartussenin onthult hoe macht, afhankelijkheid en sociale normen door de eeuwen heen hebben bepaald wanneer een ‘ja’ werkelijk een keuze was en waarom dat onderwerp vandaag urgenter klinkt dan ooit, nu #MeToo ons dwingt om preciezer en eerlijker te kijken.
lees verder…Opheffers – Een ontluisterend portret van Nederlands maakbaarheidsoptimisme
Met Opheffers heeft Wim van den Doel een groot en noodzakelijk boek geschreven over de geboortejaren van de Nederlandse ontwikkelingshulp. Het werk ontrafelt met precisie hoe de naoorlogse overtuiging dat de wereld maakbaar is, in praktijk botste met politieke belangen, koloniale erfenis en bestuurlijke reflexen. Het resultaat is een geschiedenis die niet alleen feitelijk rijk is, maar vooral onthult hoe hulp, macht en zelfbeeld in Nederland innig met elkaar verweven raakten.
lees verder…Eline Santokhi en Lydius Nienhuis: een bijzonder Sarnámisten-koppel
In de herfst van 2025 sprak ik Eline Santokhi over het Sarnámi woordenboek dat zij samen met Lydius Nienhuis heeft uitgebracht. Ik vroeg haar wat zij van het idee vond om dit woordenboek te actualiseren en dat via het internet breder toegankelijk te maken. Zij reageerde daar meteen enthousiast op en zei: “Jazeker, wat moet je dan met een woordenboek in de kast!” Zij raakte gepassioneerd en ik voelde een aanstekelijke trots. Kennisontwikkeling- en verbreiding ten dienste van de gemeenschap is de rode draad in haar professionele loopbaan in het onderwijs en maatschappelijke activiteiten als vrijwilliger.
lees verder…