blog | werkgroep caraïbische letteren
Categorie: Jaarverslagen

Jaarverslag Werkgroep Caraïbische Letteren 2016/17

Het bestuur van de Werkgroep Caribische Letteren bestond op 1 januari 2016 uit: Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vice-voorzitter), Paulette Smit (secretaris), Jamila Baaziz (penningmeester) en de leden Michiel van Kempen, Tanja Fraai, Noraly Beyer, Carl Haarnack en Charlotte Doornhein.
In de loop van 2016 geven bestuursleden Carl Haarnack en Igma van Putte-de Windt aan de Werkgroep te willen verlaten. Zij zijn op de bestuursvergadering van 12 januari 2017 bedankt voor al hun werk en wij verwelkomen twee nieuwe leden Valika Smeulders en Nazila Ahmadie. Ook trad Peter Meel af als voorzitter en is Michiel van Kempen benoemd als nieuwe voorzitter. Tanja Fraai is de nieuwe vice-voorzitter. lees verder…

Jaarverslag 2015-2016

Het bestuur van de Werkgroep Caraïbische Letteren bestond bij de start van het verenigingsjaar uit Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vicevoorzitter), Paulette Smit (secretaris), Aart Broek (penningmeester) en de leden Michiel van Kempen, Carl Haarnack, Noraly Beyer, Charlotte Doornhein en Tanja Fraai. Laatstgenoemde trad in januari 2015 tot de Werkgroep toe, in het bijzonder om de organisatorische en programmatische expertise binnen het bestuur te versterken. Daaronder valt ook het onderhouden van contacten met de media. Tevens sloot in het najaar Jamila Baaziz zich aan. Zij brengt een vergelijkbare deskundigheid in. Bovendien bleek zij bereid om de taken over te nemen van Aart Broek, die in januari 2016 het lidmaatschap van de Werkgroep neerlegde vanwege een teveel aan andere werkzaamheden. Sinds zijn vertrek is het penningmeesterschap in handen van Jamila Baaziz. lees verder…

Jaarverslag 2013-2014

Het bestuur van de Werkgroep Caraïbische Letteren bestond aan het begin van het verenigingsjaar uit Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vicevoorzitter), Paulette Smit (secretaris), Aart Broek (penningmeester) en de leden Michiel van Kempen, Carl Haarnack, Noraly Beyer en Matthijs Ponte. Aan het einde van het verslagjaar legde laatstgenoemde het lidmaatschap van de Werkgroep neer wegens vertrek naar het buitenland. Schrijfster Charlotte Doornhein trad toe tot de Werkgroep en nam de plaats van Ponte in.

 

Aminata Cairo

In het verslagjaar vergaderde de Werkgroep twee keer, namelijk op 14 april en 22 oktober 2014. Deze geringe frequentie had vooral te maken met de conflicterende agenda’s van de leden. Het beperkte aantal vergaderingen heeft het organiseren van activiteiten echter niet in de weg gestaan. De eerste activiteit van de Werkgroep vond plaats op 27 juni 2014. Aminata Cairo (Southern Illinois University in Edwardsville) sprak aan de Universiteit Leiden de Rudolf van Lier Lezing uit. Onder de titel ‘Krioro dansi: Dansen om de Afro-Surinaamse identiteit te verkennen’ deed Cairo verslag van haar onderzoek naar identiteitsbeleving onder jongeren in Suriname. Zij legde de vinger op de complexiteit van het fenomeen identiteitsvorming en benadrukte dat toegepaste antropologie niet alleen een bijdrage levert aan academische kennis, maar ook voor leden van de onderzochte gemeenschap vaak een noemenswaardige verrijking inhoudt. Na haar lezing leidde emeritus-hoogleraar Gloria Wekker (Universiteit Utrecht) de discussie in met opmerkingen en aanvullingen, waarna het goed opgekomen publiek de gelegenheid kreeg om vragen te stellen en ervaringen uit te wisselen. Er bleek in het bijzonder belangstelling te bestaan voor de door Cairo besproken Wintidansen, die een belangrijke rol spelen in de identiteitsbeleving van Creolen, maar in Suriname nog altijd met de nodige taboes omgeven zijn, vooral waar het gaat om de religieuze dimensies van deze dansen.
De Werkgroep verzorgde op 13 september 2014 een Caraïbische Letterendag in het kader van het driedaagse Read My World festival dat in de Tolhuistuin in Amsterdam plaatsvond. Het thema van het evenement was literatuur en film (‘Verbeelde verhalen, verfilmde portretten’). Centraal stond de vraag wat er de afgelopen vijftig jaar in de Surinaamse en Antilliaanse film is gebeurd, welke bijdrage deze cinema heeft geleverd aan de identiteits- en natievorming in de Caraïbische landen en hoe schrijvers en dichters en hun werk zich verhouden tot bewegend beeld van eigen bodem. Filmmakers Sherman de Jesus, Ida Does en Cindy Kerseborn namen deel aan een gesprek over deze thema’s en lieten representatieve voorbeelden van hun werk zien. Filmrecensent Gawie Keyser (De Groene Amsterdammer) nam in een column over ‘The harder they come’ de Caraïbische film nader onder de loep. Als presentator van het evenement trad Maarten Westerveen (VPRO-radio) op.

 


Op 22 november 2014 organiseerde de Werkgroep samen met de Stichting Instituut ter Bevordering van de Surinamistiek (IBS) een bijeenkomst in de Openbare Bibliotheek Amsterdam (OBA) onder de titel ‘Suriname en de Caraïben in de 20e eeuw’. Bij die gelegenheid presenteerde Rosemarijn Hoefte (KITLV, Leiden) haar monografie Suriname in the Long Twentieth Century; Domination, Contestation, Globalization en Peter Meel zijn Man van het moment: Een politieke biografie van Henck Arron. Het eerste exemplaar van de Arron-biografie werd door Job Lisman (Uitgeverij Prometheus) overhandigd aan Meel, die dit exemplaar vervolgens aanbood aan Matthijs Wolters van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Hierna volgde een discussie met Hoefte en Meel onder leiding van Hans Ramsoedh. Het colloquium werd besloten met de vertoning van de film Tropengraf. Een West-Indische overlevering. Maakster Anna Abrahams verzorgde een toelichting op de totstandkoming van deze op Curaçao spelende documentaire en Yvon van der Pijl leidde de discussie tussen Abrahams en de zaal.

Volgens plan ontwikkelde de Werkgroep in het verslagjaar een nieuwe website: http://werkgroepcaraibischeletteren.nl/ Met een overzichtelijker presentatie van nieuwe berichten, een deugdelijke zoekfunctie en een grotere opslagcapaciteit biedt deze website meer mogelijkheden om de kerntaken van de Werkgroep uit te voeren. Op de website worden vrijwel dagelijks nieuwe berichten – aankondigingen, artikelen, lezingen, poëzie, fotoreportages, enz. – geplaatst. Met grote aantallen bezoekers per dag, in het bijzonder uit Nederland, Suriname en de Caraïbische delen van het Koninkrijk, promoot de Werkgroep de Caraïbische Letteren op een heel toegankelijke wijze. Los van de website bestaat de mogelijkheid om tegen geringe kosten via het mailingprogramma mailjet enkele keren per jaar een mailing te verzorgen. De Werkgroep heeft een bestand van ca. 4.500 mailadressen met geïnteresseerden in de Caraïbische letteren, wat deze vorm van relatiebeheer interessant maakt. In december van het verslagjaar maakte de Werkgroep de eerste mailing, i.c. een Nieuwsbrief met onder meer aandacht voor de professionele betrokkenheid van bestuursleden van de Werkgroep bij de Caraïbische Letteren. Belangstellenden kunnen zich via de nieuwe website inschrijven voor mailings.

De Werkgroep gebruikte het verslagjaar tevens om een huishoudelijk reglement vast te stellen.
In opdracht van de Werkgroep heeft de Curaçaose kunstenaar Carl Ariza een portret gemaakt van de Surinaamse, maar op Curaçao wonende dichter Shrinivási. Het kunstwerk is een meerdelig werk op panelen, bijna een modern alternatief altaarstuk met een centraal portret en zijpanelen die op subtiele wijze verschillende zaken uit het leven en werk van de dichter verbeelden. Op 29 april 2014 nam Michiel van Kempen namens de Werkgroep het werk in ontvangst in de Curaçaose studio van Ariza. Daarbij was ook het Adviesraadslid Jennifer Smit aanwezig, die zich bijzonder heeft ingespannen om deze opdracht daadwerkelijk gerealiseerd te krijgen. Het werk is inmiddels in Nederland en de Werkgroep zoekt nog naar een gelegenheid om het aan het publiek te presenteren. Ook naar een permanent onderkomen voor het kunstwerk wordt nog gezocht.

Jaarverslag 2012-2013

Jaarverslag Werkgroep Caraïbische Letteren Verenigingsjaar 2012-2013

Het bestuur van de werkgroep Caraïbische Letteren bestond aan het begin van het verenigingsjaar uit Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vice-voorzitter), Kirsten Dorrestijn (secretaris), Michiel van Kempen (penningmeester) en de leden Carl Haarnack, Paulette Smit, Noraly Beyer en Matthijs Ponte.
In de loop van het jaar vond een tweetal wisselingen plaats. Aart Broek kwam de werkgroep versterken en nam de functie van penningmeester van Michiel van Kempen over. De laatste bleef aan als lid. In de korte periode dat hij aanzit als penningmeester heeft de werkgroep al ruimhartig mogen profiteren van de deskundigheid van Aart Broek.
Kirsten Dorrestijn nam onder dankzegging afscheid van de werkgroep. Gedurende een aantal jaren verzorgde zij tot volle tevredenheid van het bestuur het secretariaat van de werkgroep. In de vacature die zij heeft achtergelaten, is nog niet voorzien. Het secretariaat werd sinds haar vertrek bij toerbeurt door leden van het bestuur waargenomen.

Het bestuur kwam in het verslagjaar vier maal bijeen om activiteiten voor te bereiden: op 14 januari 2013, 19 augustus 2013, 23 september 2013 en 21 november 2013. De meeste aandacht ging tijdens deze vergaderingen uit naar de organisatie van de vijfde letterendag (zie hieronder). In het bijzonder de financiering en logistiek van deze ambitieuze onderneming eisten veel van het bestuur. Los van de plenaire bijeenkomsten vergaderde het bestuur regelmatig en petit comité met derden.

 

Cola Debrot als student

Cola Debrot

Belangrijkste activiteiten

De derde Cola Debrotlezing werd op 21 juni 2013 in de Openbare Bibliotheek Amsterdam uitgesproken door dichter, schrijver en forensisch psychiater Antoine de Kom. In een diep ernstige maar tegelijk speelse beschouwing verkende De Kom de herinnering aan en doorwerking van de slavernij, met tal van subtiele en tot nadenken stemmende terzijdes. De Kom beëindigde zijn ‘In de straten van de hemel’ met een pleidooi voor Surfri – een onbaatzuchtige houding die een einde moet maken aan overheersing en onderwerping, vroeger en nu, en de deur dient te openen naar werkelijke vrijheid. Michiel van Kempen interviewde De Kom na het uitspreken van de lezing over zijn werk.
De Cola Debrotlezing sloot aan bij de vele activiteiten die in 2013 plaatsvonden in het kader van de herdenking van 150 jaar afschaffing van de slavernij in het Koninkrijk der Nederlanden. Een licht bewerkte tekst van de lezing werd gepubliceerd in de 55-ste jaargang van Hollands Maandblad, nr. 789/790, augustus/ september 2013.
De vijfde Caraïbische Letterendag markeerde het lustrum van de werkgroep Caraïbische Letteren. In een uitverkocht Theater van ‘t Woord was het publiek op 6 december 2013 getuige van drie wereldpremières. Speciaal voor de viering van het lustrum en in opdracht van de werkgroep schreven de componisten René Samson en Randal Corsen muziek op poëzie van Surinaamse en Antilliaanse dichters. René Samson bracht onder de titel Cultuurtuin kawina een energiek stuk ten gehore met zang, slagwerk en dans op gedichten van Michaël Slory en Bernardo Ashetu. Randal Corsen – Edison-winnaar en componist van de eerste opera in het Papiamentu, Katibu di Shon – gaf met zang, percussie, gitaar en piano een jazz-interpretatie van poëzie van Lucille Berry-Haseth. Margriet Hoenderdos componeerde kort voor het overlijden van de Surinaams-Nederlandse dichter Hans Faverey een muziekstuk getiteld De lussen van Hans Faverey. Het werk kwam in nauwe samenwerking met de dichter tot stand. Ook deze compositie voor blazerskwintet werd deze avond voor het eerst voor publiek uitgevoerd.
Maar het lustrum bood meer. Naast een recital van de pianist Alwin Toppenberg – die het publiek op aanstekelijke wijze entertainde met walsen en tumba’s – trad Dave MacDonald op met zijn elfkoppige Tiri Fu Bari band. De groep speelde composities op teksten van de Surinaamse dichters Trefossa, Dobru en Shrinivási in een mix van muziekstijlen. Presentatrice Noraly Beyer omschreef het treffend: ‘Poëzie gaat zweven met muziek en muziek krijgt vleugels door de poëzie.’ Lilian Gonçalves-Ho Kan You, de eerste voorzitter van de werkgroep, stelde het in haar feestrede weer anders: ‘De werkgroep Caraïbische Letteren is waarschijnlijk de meest dynamische werkgroep van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde’. De lustrumviering kwam tot stand met steun van het Amsterdams Fonds voor de Kunsten en de Openbare Bibliotheek Amsterdam.

Een groot succes blijft de blogspot van de werkgroep. Sinds 2009 bezochten bijna 2,5 miljoen bezoekers Caraïbisch Uitzicht (http://caraibischeletteren.blogspot.nl/), dat een keur aan informatie bevat over activiteiten op het gebied van de Caraïbische letteren. Het feit dat de blog steeds meer transformeert tot een database waarin over uiteenlopende zaken en personen gegevens zijn terug te vinden, stemt tot tevredenheid, maar vraagt ook om onderhoud. Het bestuur heeft zich in het verslagjaar gebogen over kwesties als het laden van de blog, de structuur van de website waarmee de blog is geïntegreerd en de beschikbare zoekfuncties. Een ander punt van aandacht betrof de mogelijkheden die kunnen worden gecreëerd om gerichter discussies uit te lokken over actuele onderwerpen. De werkgroep verwacht in 2014 in ieder geval een aantal technische aanpassingen te kunnen doorvoeren die de gebruiksvriendelijkheid van de blog zullen verbeteren.

Peter Meel
Secretaris a.i.

Jaarverslag 2012-2013

Jaarverslag Werkgroep Caraïbische Letteren verenigingsjaar 2012-2013

Bestuurssamenstelling
Aan het begin van het verenigingsjaar (maart 2012) bestond het bestuur uit Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vice-voorzitter), Michiel van Kempen (penningmeester), Kirsten Dorrestijn (secretaris), Matthijs Ponte, Carl Haarnack, Paulette Smit, Noraly Beyer (leden). Alex Reinders is afgetreden als lid en heeft zitting genomen in de adviesraad. Begin 2013 heeft Aart Broek de functie van penningmeester overgenomen van Michiel van Kempen.

Corresponderende leden zijn gebleven: Ruth San A Jong (Suriname), Carel & Chila de Haseth (Curaçao), Wim Rutgers (Aruba) en Wycliffe Smith (Sint Maarten).

 

Slory

Michael Slory

Adviesraad
Alex Reinders heeft zitting genomen in de adviesraad. Zodoende bestaat de Adviesraad momenteel uit: Joyce Goggin, Lilian Gonçalves-Ho Kang You, Henry Habibe, Jennifer Smit en Alex Reinders.

Vergaderingen
Het bestuur vergaderde 10 september 2012 en 14 januari 2013.

ACTIVITEITEN
De belangrijkste en meest omvangrijke activiteit van de Werkgroep Caraïbische Letteren is elk jaar de Caraïbische Letterendag. De komende Letterendag is de vijfde editie, een lustrum. De Werkgroep heeft besloten de jubileumviering groots aan te pakken. Om meer ruimte te creëren deze activiteit voor te bereiden is besloten om de Letterendag van 2012 over te slaan en het lustrum in 2013 te vieren.

De Werkgroep organiseerde in het verslagjaar de volgende activiteiten:

Literatuurdag bij de Vereniging Ons Suriname
Op 23 september 2012 organiseerde de Werkgroep Caraïbische Letteren in samenwerking met de Leerstoel West-Indische Letteren van de UvA en de Vereniging Ons Suriname een ‘literatuurdag’ bij Vereniging Ons Suriname in Amsterdam. In het eerste deel vertelden vijf promovendi die hun proefschrift schrijven bij prof. Michiel van Kempen met wat voor onderzoek zij bezig zijn aangaande de literatuur en cultuur van Suriname en de voormalige Antillen. Het publiek kreeg gelegenheid om van gedachten te wisselen met de onderzoekers. In het tweede gedeelte was er een boekenmarkt met interviews en voordrachten met schrijvers, o.a. Orchida Bachnoe, T. Martinus (Quinsy Gario) en Michiel van Kempen. Er was een rechtstreekse Skype-verbinding met Paramaribo, waar Michael Slory vertelde over zijn nieuwe dichtbundel ‘Torent een man hoog met zijn poëzie’. Sanne Landvreugd verzorgde een muzikale omlijsting.

 

Sinterklaasavond
Op 6 december organiseerde de Werkgroep in Theater Perdu in Amsterdam een ‘alternatieve’ Sinterklaasviering. Dichters Hilli Arduin, Romeo Grot, Michiel van Kempen, Charl Landvreugd, Frans Lopulalan, Diana Ozon, Scott Rollins en Quito Nicolaas droegen gedichten voor. De dichters werden afgewisseld door essays van verschillende genodigden. Vertaalster en natuurkundige Amparo Garcia Celma vertelde hoe de Spanjaarden de teloorgang van hun stierenvechten ervaren. Aart Broek haalde herinneringen op aan de Antilliaanse Sint Nicolaas. Filosofe Solange Leibovici nam ons mee naar Frankrijk en zette de Turkse baardman af tegen de lieve Kerstman uit la douce France. Arnold-Jan Scheer vertelde over de Sinterklaastradities in Europa en Afrika. Het ‘Sinterklaastrio’ zorgde voor muzikale intermezzo’s. De Werkgroep had voor alle gasten ‘slavenvrije’ chocoladeletter van Tony Chocolonely en bij Uitgeverij In de Knipscheer waren boeken geregeld die we als surprise aan de deelnemers hebben geschonken. Raymi Sambo presenteerde de avond.

Hiernaast stond 2012 in het teken van voorbereidingen voor dit jaar. De Werkgroep heeft de lustrumviering van de Caraïbische Letterendag 2013 inhoudelijk voorbereid en bij verschillende fondsen subsidies aangevraagd. De komende Caraïbische Letterendag zal plaatsvinden op vrijdag 29 november 2013 in het MC Theater en staat in het teken van ‘poëzie en muziek’.

Cola Debrot-lezing
De Cola Debrot-lezing zal waarschijnlijk plaatsvinden op 1 juli 2013. De Werkgroep heeft schrijver en dichter Antoine de Kom gevraagd een lezing voor te bereiden. Op 1 juli, ‘Keti koti’ wordt onder de Surinamers de afschaffing van de slavernij herdacht. In 2013 is dat precies 150 jaar geleden. De Cola Debrot-lezing staat komend jaar dan ook in het teken van de slavernijherdenking. Antoine de Kom wil een statement afgeven over de nog voelbare gevolgen van de slavernij. Dit doet hij in overleg met Joan Ferrier.

 

Schrijversportretten
In opdracht van de Werkgroep is kunstenaar Carl Ariza (geboren op Curaçao, en werkt en woont daar) bezig met een geschilderd portret van de Surinaamse dichter Shrinivási. Dit is het derde schrijversportret waartoe de Werkgroep opdracht heeft gegeven. De eerdere twee portretten werden namens de Werkgroep door Michiel van Kempen aan het Nederlandse Letterkundig Museum en Documentatiecentrum in Den Haag in permanente bruikleen afgestaan. Het gaat om het driedimensionale beeld van Tirzo Martha van de dichter Elis Juliana en het kunstwerk in groot formaat boekvorm van Dhiraj Ramsamoedj waarmee hij de dichter Michael Slory portretteerde. Afgelopen verenigingsjaar heeft de Werkgroep opdracht gegeven aan Nicolaas Porter om schrijversportretten te maken.
Blogspot en Facebook
Ook dit jaar zijn er weer veel berichten geplaatst op de drukbezochte blogspot Caraïbische Uitzicht http://caraibischeletteren.blogspot.com/. Afgelopen verenigingsjaar werd het vijfduizendste bericht gepubliceerd. De weblog fungeert als digitale verzamelplaats van nieuws en debat rondom Caraïbische literatuur en cultuur. De blog is al door meer dan 1,9 miljoen mensen bezocht.
De berichten van Caraïbisch Uitzicht worden ook geplaatst op de Facebook-pagina van de Werkgroep (‘Werkgroep Caraïbische Letteren’). Tot nu toe hebben 503 mensen de pagina geliked, dat zijn er 328 meer dan vorig jaar.
Kirsten Dorrestijn, secretaris Werkgroep Caraïbische Letteren. 23 maart 2013.

Het 5000ste bericht op deze blogspot!

Vandaag, zaterdag 25 augustus 2012, verschijnt het 5000stebericht op deze blogspot, Caraïbisch Uitzicht. Deze blog bestaat nu ruim vier jaar en heeft zijn bestaansrecht dubbel en dik bewezen. Dagelijks biedt deze blogspot berichten over de literatuur en cultuur van het Caraïbisch gebied en wat daarvan overal over de wereld te bespeuren valt. Vaak eigen berichten, besprekingen en aankondigingen, plus een ruime keuze uit het beste van wat de media aan beide zijden van de oceaan publiceren. Tot vandaag leverde dat ruim anderhalf miljoen bezoeken op: 1.540.000.
Clark Accord; Werkgroepportret door Nicolaas Porter
Enkele cijfers
Natuurlijk besteden wij hier aandacht aan alle nieuwe boekuitgaven: 394 recensies verschenen hier, 176 berichten over boekpresentaties, 120 over lezingen, daarnaast ook vele tientallen over de positie van de schrijver, de boekhandel, de uitgeverij, ontwikkelingen op het internet en het terrein van de digitalisering. Trots zijn we op de serie van nu in totaal 168 schrijversportretten die Nicolaas Porter voor ons maakte (te vinden onder het label Werkgroepportretten) . Er verschenen 405 gedichten, 128 columns,62 reisverslagen,  45 essays, 45 verhalen. Er verschenen 120 In memoriams: vooral het overlijden van Clark Accord en Anil Ramdas kreeg bijzondere aandacht.
Maar daarnaast is er consequent aandacht geweest voor beeldende kunst (289 berichten),  theater (225), muziek, architectuur, dans, erfgoed, talen en fotografie – we proberen de berichten zoveel mogelijk te voorzien van hoogwaardige afbeeldingen, dat lukt vaak, maar bij sommige meer journalistieke items niet altijd.
Open oog
Al is Caraïbisch Uitzicht primair een cultureel blog, we houden wel altijd een open oog voor ontwikkelingen in de wereld. Er is veel aandacht voor geschiedenis (met 192 berichten over de slavernij!), kolonialisme en dekolonisatie, veel aandacht ook voor onderwijs, en wetenschap, journalistiek en kranten, en berichten over mensenrechten en de vrijheid van meningsuiting vinden hier altijd een plekje.
Populairste berichten
Deze blog trekt lezers van over de hele wereld. Het grootste aantal bezoekers kregen deze drie berichten:
1.       Blue skies voor Sonny Boy (4560 bezoekers; gepubliceerd op 18 januari 2011)
2.       Chinese Theme Park Uses Porn Poster to Advertise for Pirates of the Caribbean Ride (2801; gepubliceerd op 7 juni 2011)
3.       Miss India Suriname is verdieping cultuurbeleving (2463; gepubliceerd op 23 oktober 2010)
Veelbesproken auteurs zijn Anton de Kom, Cynthia Mc Leod, Clark Accord, Pierre Lauffer, Michael Slory, Boeli van Leeuwen, Karin Amatmoekrim, Edgar Cairo, Giselle Ecury, Rihana Jamaludin,  Elis Juliana, Diana Lebacs, Bernardo Ashetu. Albert Helman, S. Sombra, Raj Mohan, Anil Ramdas, Dobru, Trefossa, Ismene Krishnadath, Ruth San A Jong, Walter Palm, Rappa en Robert Vuijsje. Vaste bijdragers zijn Carry-Ann Tjong-Ayong, Quito Nicolaas, Jeroen Heuvel, Carl Haarnack, Fred de Haas, Michiel van Kempen, Aart Broek, Els Moor, Peter Meel, Ken Mangroelal, Dwight Isebia, Wim Rutgers, Henry Habibe, Willem van Lit en Nicolaas Porter.
Toekomst
Deze blog is een non-profit-activiteit, niemand wordt ervoor betaald. We zijn afhankelijk van de welwillendheid van mensen die berichten aanleveren. Dat mag nog groeien, daarvoor is alle ruimte. Wie zich geroepen voelt iets aan te leveren: een bericht, verhaal, gedicht, tekening of wat dan ook: aarzel niet en stuur het naar het emailadres Werkgroepcarlet@gmail.com.
Hoogwaardige fotografie: Friends van Nicolaas Porter

Jaarverslag 2010-2011

Jaarverslag Werkgroep Caraïbische Letteren verenigingsjaar 2010-2011

Bestuurssamenstelling
Aan het begin van het verenigingsjaar (zomer 2010) bestond het bestuur uit Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vice-voorzitter), Michiel van Kempen (penningmeester), Matthijs Ponte (secretaris), Carl Haarnack, Paulette Smit, Noraly Beyer en Joyce Goggin (leden). In het najaar van 2010 trad Kirsten Dorrrestijn toe als lid. Zij nam in de zomer van 2011 de functie als secretaris over van Matthijs Ponte die als lid actief blijft in de Werkgroep. Alex Reinders is in de zomer van 2011 toegetreden als lid van de Werkgroep.

Corresponderende leden zijn gebleven: Ruth San A Jong (Suriname), Carel & Chila de Haseth (Curaçao), Wim Rutgers (Aruba) en Wycliffe Smith (Sint Maarten).

Adviesraad
Joyce Goggin heeft haar functie als lid neergelegd en is toegetreden tot de Adviesraad. Ook Jennifer Smit is toegetreden tot de Adviesraad. Zodoende bestaat de Adviesraad momenteel uit: Joyce Goggin, Lilian Gonçalves-Ho Kang You, Henry Habibe en Jennifer Smit.

Vergaderingen
Het bestuur vergaderde op 23 februari 2010, 7 juni 2010, 6 september 2010, 5 oktober 2010, 1 november 2010, 3 mei 2011, 4 juli 2011 en 28 november 2011.

ACTIVITEITEN

De Werkgroep organiseerde in het verslagjaar de volgende activiteiten:

Boekpresentatie Voor mij ben je hier – 11 december 2010
Op 11 december 2010 vond in drukbezocht Theater Perdu in Amsterdam de boekpresentatie plaats van Voor mij ben je hier, verhalen van de jongste generatie Surinaamse schrijvers, een bundel verhalen samengesteld door Michiel van Kempen (Uitgeverij Meulenhoff).

De eerste exemplaren zijn namens de auteurs door Clark Accord aangeboden aan twee prominenten uit de Surinaamse schrijversgeneratie van de jaren ’60: Rudy Bedacht (Corly Verlooghen) en John Leefmans. Patrick Meershoek ging in gesprek met de schrijvers die een bijdrage hebben geleverd aan de bundel: Karin Amatmoekrim, Johan Herrenberg en Rihana Jamaludin. Gloria Wekker, hoogleraar gender en etniciteit, ging in gesprek met Henna Goudzand Nahar, Carry-Ann Tjong-Ayong en Joanna Werners. De avond werd muzikaal omlijst door Raj Mohan & Lourens van Haaften en Sanne Landvreugd & Pablo Nahar. Presentatie van de avond lag in handen van Sytske Jellema, programmamaakster voor de IKON en VPRO en televisiepresentatrice voor Omroep Gelderland.

 

Cola Debrot. Portret van Nicolaas Porter

Tweede Cola Debrot lezing – 6 april 2011
In de grote zaal van de Openbare Bibliotheek Amsterdam vond op 6 april 2011 de Tweede Cola Debrot lezing plaats, gehouden door de Cubaans-Amerikaanse auteur Ana Menéndez. De Eerste Cola Debrot lezing werd eind 2008 uitgesproken door Nobelprijswinnaar Derek Walcott.

Ana Menéndez werkte als journaliste voor onder meer The Miami Herald en publiceerde tot op heden drie boeken: In Cuba I was a German Sheperd (1997), Loving Che (2003) en The Last War (2009). Haar roman In Cuba I was a German Sheperd werd verkozen tot The New York Times Notable Book of the Year en werd vertaald in acht talen.

Tijdens de Cola Debrot liet Ana Menéndez op uitnodiging van de Werkgroep Caribische Letteren haar licht schijnen op de rol van taal in haar leven en literatuur. Na afloop ging Michiel van Kempen met haar in gesprek over dit onderwerp. Gezien de reacties uit het publiek kan geconcludeerd worden dat Menéndez met haar betoog een levendige discussie wist op te wekken.

Besprekingen uit het Antilliaans Dagblad en de integrale tekst van de lezing van Menéndez, vindt u op de blogspot van de Werkgroep Caraïbische Letteren, Caraïbisch Uitzicht: http://caraibischeletteren.blogspot.com/search/label/Men%C3%A9ndez%20Ana

Kleine boekpresentatie – 21 mei 2011
Op 21 mei 2011 vond een bundeling van vier boekpresentaties plaats in de Openbare Bibliotheek Amsterdam onder de titel ‘Tussen passaat en Noordooster’. Het ging om de presentatie van twee romans: Annette de Vries met Drijfhout en Marcel van Philips met 38 en twee dichtbundels: Giselle Ecury met Vogelvlucht en Aart Broek met Het lichten der jaren. Presentatie van de middag lag in handen van Igma van Putte. Een uitgebreider verslag verscheen op Caraïbisch Uitzicht: http://caraibischeletteren.blogspot.com/2011/05/tussen-passaat-en-noordooster-proza-en.html

Simia Literario – 4 september 2011
Op 4 september 2011 vierde Stichting Simia Literario (Netwerk van Antilliaanse en Arubaanse dichters en schrijvers) in samenwerking met de Werkgroep Caraïbische Letteren haar tweede lustrum in de Openbare Bibliotheek Amsterdam. Onder de titel ‘Woorden willen bloeien’ hielden leden van de Schrijfgroep Simia Literario voordrachten. Een muzikale omlijsting werd verzorgd door gitaristen van Pro Guitarra, Jacques de Miranda, Roy Libiee en een optreden van Izaline Calister.

Vierde Caraïbische Letterendag – 1 oktober 2011
In de grote zaal van de OBA vond op 1 oktober 2011 de Vierde Caraïbische Letterendag plaats. Het thema ‘De lezer’ stond deze avond centraal. De presentatie lag in handen van Miriam Illes. Vijf auteurs droegen columns voor: Eva Gerlach, Julien Ignacio, Myra Römer, Frank Starik en Michael Tedja. Deze voordrachten werden afgewisseld met filmfragmenten opgenomen in de straten van Amsterdam, met interviews met passanten over hun leesgedrag en hun kennis over Caraïbische literatuur. Filmer: Kris Kristinsson. Na de pauze vond een tafelgesprek plaats onder leiding van John Jansen van Galen. Deelnemers: Karin Amatmoekrim, Ismene Krishnadath (Suriname) en Jos de Roo. Ook het publiek werd actief bij de discussie betrokken. Spoken word artiest T. Martinus vatte de avond samen in een voordracht. Na afloop klonk in de foyer muziek van de latin/jazzcombo Sanne Landvreugd/Pablo Nahar. Literaire reisboekhandel De Evenaar verzorgde de boekverkoop.
Op de blogspot Caraïbisch Uitzicht leest u een verslag van de avond: http://caraibischeletteren.blogspot.com/2011/10/de-verdwijning-van-marion-bloem-en-het.html
Radio Wereldomroep maakte ook een reportage naar aanleiding van de avond: http://www.rnw.nl/suriname/article/vierde-cara%C3%AFbische-letterendag

Van Lier lezing – 10 februari 2012
Welkomstwoord door Peter Meel. Lezing met de titel ‘Politieke cultuur en leiderschap in Suriname’, uitgesproken door Hugo Fernandes Mendes, jurist en directeur Stedelijke Bestuursadvisering van de Gemeente Amsterdam. Reactie door referent Hans Ramsoedh, historicus en staflid van de Hogeschool van Arnhem en Nijmegen. Discussie met de zaal. Locatie: Faculteit Geesteswetenschappen, Lipsiusgebouw te Leiden.

Schrijversportretten
In opdracht van de Werkgroep is kunstenaar Carl Ariza (geboren op Curaçao, werkt en woont in Nederland) bezig met een geschilderd portret van de Surinaamse dichter Shrinivási. Dit is het derde schrijversportret waartoe de Werkgroep opdracht gaf.

De eerdere twee Caraïbische schrijversportretten gemaakt in opdracht van de Werkgroep zijn op vrijdag 20 januari 2012 namens de Werkgroep overhandigd door Michiel van Kempen aan het Nederlands Letterkundig Museum en Documentatiecentrum in Den Haag. De werken zijn in permanente bruikleen afgestaan. Het gaat om het driedimensionale beeld van Tirzo Martha van de dichter Elis Juliana en het kunstwerk in groot formaat boekvorm van Dhiraj Ramsamoedj waarmee hij de dichter Michael Slory portretteerde.

Blogspot en algemene website Werkgroep
In het verenigingsjaar zijn de algemene website van de werkgroep (www.caraibischeletteren.com) en de drukbezochte blogspot Caraïbisch Uitzicht http://caraibischeletteren.blogspot.com/ samengevoegd, waardoor nu ook informatie over de werkgroep (geschiedenis, bestuurssamenstelling etc.) te vinden is op de blogspot. De weblog fungeert als digitale verzamelplaats van nieuws en debat rondom Caraïbische literatuur en cultuur. De blog is al door meer dan 1,1 miljoen mensen bezocht.
De Werkgroep heeft sinds het najaar van 2011 ook een Facebook-pagina (Werkgroep Caraïbische Letteren) waar de berichten van Caraïbisch Uitzicht op verschijnen. Tot nu toe hebben 175 mensen de pagina geliked.

Kirsten Dorrestijn, secretaris Werkgroep Caraïbische Letteren. 5 februari 2012.

Jaarverslag 2010

Jaarverslag Werkgroep Caraïbische Letteren verenigingsjaar 2010
Het bestuur van de werkgroep Caraïbische Letteren bestond aan het begin van het verenigingsjaar uit Peter Meel (voorzitter), Matthijs Ponte (secretaris), Michiel van Kempen (penningmeester) en de leden Noraly Beyer, Joyce Goggin, Carl Haarnack, Igma van Putte-de Windt en Paulette Smit. In november 2010 trad het nieuwe lid Kirsten Dorrestijn (Neerlandica en freelance journalist) toe.

De Adviesraad bestond en bestaat uit de leden Lilian Gonçalves-Ho Kang You, Henry Habibe, Chila de Haseth, Carel de Haseth, Wim Rutgers, Ruth San A Jong en Wycliff Smith.

Het bestuur kwam tijdens het verslagjaar vier maal bijeen, te weten op 23 februari, 7 juni, 6 september, 5 oktober en 1 november.

De Werkgroep organiseerde in het verslagjaar de volgende activiteiten:

De derde Caraïbische Letterendag

Op zaterdag 25 september 2010 vond voor de derde maal een Caraïbische Letterendag plaats in een afgeladen Bijlmerparktheater in Amsterdam Zuid-Oost. Op die dag stonden oude en nieuwe theaterteksten uit de Nederlandstalige Caraïben centraal. Onder de titel ‘Scènes uit het huwelijk: Overspel in liefde en politiek’ werd in twee panels van telkens 4 toneelauteurs gereflecteerd op de stand van zaken in het hedendaagse Caraïbische theater, op de politieke en maatschappelijke impact die toneelteksten en uitvoeringen in het verleden hebben gehad en momenteel nog hebben, zowel in Nederland als in het Caraïbisch gebied en op de literaire receptie en de literaire waarde van die teksten. De verschillende panels bestond uit jonge en oudere toneelschrijvers van naam die hier en overzees actief zijn. Panel 1 bestond uit Thea Doelwijt, Sharda Ganga, John Leerdam en Jenny Mijnhijmer. Een tweede panel werd gevormd door Norman de Palm (voor de gelegenheid overgekomen uit Curaçao), Julien Ignacio, Maarten van Hinte en Sharda Ganga (voor de gelegenheid overgekomen uit Suriname). Beide gesprekken werden begeleid door Noraly Beyer.

Naast de gesprekken die plaats vonden, werd er een viertal readings van enkele scènes uit toneelteksten gehouden door jonge en gerenomeerde acteurs van Caraïbische komaf. Paulette Smit, Felix Burleson, Naro Petronilia, Bo Bojoh, Gerda Havertong e.a. lazen passages uit Iris van Thea Doelwijt, Stampij van Norman de Palm, Een vrouw en een man van Astrid Roemer en Daniël en de duivel van Julien Ignacio. Verder werden er speciaal voor de gelegenheid geschreven columns uitgesproken door Maarten van Hinte en Sharda Ganga. De avond werd feestelijk afgesloten door de band Faya djang.

Het evenement mag andermaal een groot succes genoemd worden. De Caraïbische Letterendag is uitgegroeid tot een begrip dat een groot aantal bezoekers weet te trekken. Voor het komende jaar wordt dan ook gezocht naar nog weer een grotere zaal om geen mensen teleur te hoeven stellen aan de deur.

Een uitgebreid verslag is te vinden in het archief van de website van de werkgroep op http://www.caraibischeletteren.com/3ecarletdag.html en op het weblog via http://caraibischeletteren.blogspot.com/2010/10/overspel-in-caraibisch-toneel.html (Kirsten Dorrestijn) en http://caraibischeletteren.blogspot.com/2010/10/derde-caraibische-letterendag-overspel.html (Stuart Rahan).

Rudolf van Lier Lezing 2010

Op 26 februari organiseerde de Werkgroep de 2e Van Lier Lezing. Deze vond plaats in het Lipsiusgebouw van de Faculteit der Geesteswetenschappen van de Universiteit van Leiden. De lezing werd gehouden door Francio Guadeloupe, docent bij de afdeling Culturele Antropologie en Ontwikkelingsstudies (CAOS) van de Radbouw Universiteit Nijmegen en onderzoeker bij de Amsterdam School for Social Scientific Research (ASSR) van de Universiteit van Amsterdam. Zijn lezing kreeg als titel mee ‘Adieu aan koelies, nikkers en makambas: raciaal denken binnen de antropologie van de Caraïben’. Aspha Bijnaar, onderzoeker bij het Nationaal instituut Nederlands slavernijverleden en erfenis (NiNsee) in Amsterdam, trad op als referent.

De complete tekst van de lezing, inclusief de eerste reactie van referent Aspha Bijnaar is te vinden op http://www.caraibischeletteren.com/vanlier.html
Een uitgebreid verslag van de bijeenkomst door bestuursvoorzitter Peter Meeel is te vinden op http://caraibischeletteren.blogspot.com/2010/03/bezem-door-de-caraibistiek.html

Kleine bijeenkomsten

1 mei 2010
Presentatie Devah van Jacques Thönissen (Aruba) en Ruwe olie van Karel de Vey Mestdagh (over Curaçao)

11 december 2010
Presentatie Voor mij ben je hier; verhalen van de jongste generatie Surinaamse schrijvers, samengesteld door Michiel van Kempen in Perdu, Amsterdam.

Webpresentatie

Het weblog, dat in het voorgaande jaar gelanceerd werd, fungeert als een digitale verzamelplaats voor nieuws en debat. Het succes is overweldigend. Het blog, bestaand uit bijdragen verzameld door zowel bestuursleden als extern aangeleverde teksten heeft inmiddels de 500.000 hits ruimschoots overschreden. Op het adres http://caraibischeletteren.blogspot.com kan de geinteresseerde zich dagelijks op de hoogte laten brengen van actuele bezigheden van de werkgroep literaire en letterkundige culturele ontwikkelingen in het Caraïbisch gebied. De Werkgroep is inmiddels ook aanwezig op Facebook en Twitter.

Schrijversportretten

In opdracht van de werkgroep werd in augustus 2010 door de Surinaamse kunstenaar Dhiradj Ramsamoedj een kunstwerk gerealiseerd in de vorm van een boek bij wijze van hommage aan de dichter Michaël Slory. Het kunstwerk werd tijdens de Derde Caraibische Letterendag gepresenteerd in het Bijlmerparktheater.
Het werk vormt de tweede in een serie schrijversportretten. In 2009 maakte de Curaçaose kunstenaar Tirzo Martha al een portret van Elis Juliana onder de titel “Proteha e Wardador” (Bescherm de Beschermer).
Een uitgebreide beschrijving van het werk inclusief foto’s is te vinden op http://caraibischeletteren.blogspot.com/2010/08/dhiradj-ramsamoedj-portret-van-slory.html

Matthijs Ponte, secretaris
20 Maart 2011

Jaarverslag 2009

Jaarverslag Werkgroep Caraïbische Letteren verenigingsjaar 2008-2009

Het bestuur van de werkgroep Caraïbische Letteren bestond aan het begin van het verenigingsjaar uit Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vice-voorzitter), Michiel van Kempen (penningmeester en secretaris ad-interim), Wieb Broekhuijsen, Carl Haarnack en Annette de Vries (leden). Annette de Vries nam in het najaar van 2008 het secretariaat op zich, om dat in maart 2009 alweer neer te leggen. In het najaar van 2008 traden nog als leden toe Paulette Smit en Ernestine Comvalius, en begin 2009 Noraly Beyer en Joyce Goggin. In de Adviesraad hebben zitting Lilian Gonçalves-Ho Kang You, Henry Habibe, Chila de Haseth, Carel de Haseth, Wim Rutgers, Ruth San A Jong en Wycliff Smith.

Het bestuur kwam tijdens het verslagjaar zes maal bijeen: op 18 februari 2008, 19 maart 2008, 30 juni 2008, 1 september 2008, 12 januari 2009 en 30 maart 2009; daarnaast vonden ter voorbereiding van specifieke activiteiten nog bijeenkomsten en petit comité en kleinere vergaderingen met derden plaats.

De Werkgroep organiseerde in het verslagjaar de volgende activiteiten:

 

Derek Walcott. Foto © Bert Nienhuis

Cola Debrot-lezing
De eerste Cola Debrot-lezing werd op dinsdag 20 mei 2008 in de aula van de Universiteit van Amsterdam gegeven door Nobelprijswinnaar Derek Walcott. Ca. 250 mensen woonden de lezing bij. Voorafgaand aan de lezing was hem een erediner aangeboden door de Maatschappij in de Amsterdamse Academische Club. Daags ervoor, op 19 mei 2008, gaf de dichter van de Caraïbische Omeros een bijzonder levendige masterclass in het Amsterdamse Cultureel Centrum Spui25 voor een select publiek van voornamelijk jonge Nederlandse schrijvers. Met bijzonder grote openhartigheid sneed Walcott in de masterclass en in de Cola Debrot-lezing hem vertrouwde thema’s aan: de Caraïbische literatuur, zijn controverse met V.S. Naipaul, zijn Omeros en de verhouding tot de westerse literatuur, de opwarming van de aarde, de positie van jonge schrijvers.
Bert Nienhuis maakte een fotoreportage van Walcotts bezoek. Reneé Jansen begeleidde het bezoek van het echtpaar-Walcott aan Nederland, en schreef er een verslag over in Nieuw Letterkundig Magazijn. Walcott heeft zijn reputatie volledig waar gemaakt, waarbij de master class nog uitstak boven de Cola Debrot-lezing. De persbelangstelling voor het bezoek was nogal lauw: er verscheen een interview in NRC Handelsblad en verslagen in Het Parool en Oso.

Kleine bijeenkomsten

Op 29 januari 2009. werd in de grote zaal van de Openbare Bibliotheek Amsterdam (OBA) het Verzameld Werk van Tip Marugg gepresenteerd, en een interviewboek over Marugg, Niemand is een eiland. Het leven van Tip Marugg in gesprekken, van Petra Possel.
De hemel is van korte duur. Verzameld werk van Tip Marugg staat onder redactie van Aart Broek en Wim Rutgers. De beide boeken werden gedoopt (boutismo) door actrice Paulette Smit, met als peter de gevolmachtigde minister van de Nederlandse Antillen, Paul Comenencia, en als meter de staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Ank Bijleveld-Schouten. Het podiumprogramma bestond verder uit een optreden van bandoneonspeler Carel Kraayenhoff, de vertoning van een fragment uit de film De indiaan baarde een neger van Sherman de Jesus en een voordracht van Jan Brokken. De presentatie was in handen van Robbert Ammerlaan, directeur van De Bezige Bij.

 

Marugg Verzameld werk

Op dinsdag 24 februari droegen De Koms oudste zoon Ad en zijn dochter Judith het hele literaire archief van Anton de Kom over aan Michiel van Kempen, hoogleraar West-Indische Letteren aan de Universiteit van Amsterdam en penningmeester van de Werkgroep. In de jaren ’60 was de literaire nalatenschap van Anton de Kom verdwenen: uitgeleend aan Surinaamse studenten in Leiden, nooit teruggekomen. Bijna veertig jaar lang was het een raadsel waar alle papieren gebleven waren. Eind 2008 doken ze weer op.
Het archief wordt gedigitaliseerd en zal op termijn worden overgedragen aan het Nederlands Letterkundig Museum.

Op 29 maart 2009 gaf drs Joe Fortin een lezing in de Openbare Bibliotheek Amsterdam, getiteld: Het Postmodernisme en de hedendaagse ontwikkelingen in de Spaans Caraïbische Letteren’. Hij besprak de laatste literaire stromingen in het Caraïbisch gebied waaronder de post-boom en de neo-barok.

 

Nog enkele zaken
– Tijdens zijn bezoek aan Curaçao midden januari 2009 heeft Michiel van Kempen contact gemaakt met Jennifer Smit, bestuurslid van de Stichting ArteSwa Curaçao, en publiciste over Antilliaanse kunst en monumenten. Met haar is besproken hoe de Werkgroep het beste invulling kan geven aan het verlenen van opdrachten aan jonge Antilliaanse en Surinaamse kunstenaars tot het vervaardigen van een portret van een Caraibisch schrijver. Deze jaarlijks te verlenen opdrachten zullen leiden tot een reeks portretten, die permanent tentoongesteld kunnen worden. In het voorjaar van 2009 zal Jennifer Smit met een eerste voorstel komen.
– Na verschillende discussierondes heeft de Werkgroep een Beleidsplan gereed.
– De website is uitgebouwd en bij een Belgische server ondergebracht: www.caraibischeletteren.com. Carl Haarnack beheert de website.
– Er is een prachtig logo voor de Werkgroep gemaakt door Rachelle Tjin-A-Djie en Anita van den Berg van Tadberg Design.

w.g.
Michiel van Kempen, secretaris ad-interim
30 maart 2009

 

Jaarverslag 2008

JAARVERSLAG WERKGROEP CARAÏBISCHE LETTEREN VERENIGINGSJAAR 2007-2008

Het bestuur van de werkgroep Caraïbische Letteren bestond aan het begin van het verenigingsjaar uit Lilian Gonçalves-Ho Kang You (voorzitter), Peter Meel (vice-voorzitter), Maite de Haseth (secretaris), Michiel van Kempen (penningmeester) en de leden Igma van Putte-de Windt, Annette de Vries en Henry Habibe. In de tweede helft van 2007 traden nog toe Carl Haarnack (econoom, antiquaar en historicus) en Wieb Broekhuijsen (directeur van het KIT Theater).

In februari 2008 traden de leden Gonçalves-Ho Kang You en De Haseth af wegens drukke werkzaamheden. De Werkgroep zal hun enthousiasmerende inbreng missen. Herschikking van het bestuur leidde tot de volgende verdeling van functies: Peter Meel (voorzitter), Igma van Putte-de Windt (vice-voorzitter), Michiel van Kempen (penningmeester en secretaris ad-interim), Wieb Broekhuijsen, Carl Haarnack en Annette de Vries (leden). Tevens werd besloten tot het instellen van een Adviesraad, waar mevrouw Lilian Gonçalves-Ho Kang You en Henry Habibe deel van uitmaken. Binnen afzienbare tijd wordt beslist over toetreding van nieuwe leden voor zowel Bestuur als Adviesraad.

Sanne Landvreugd (3)

Saxofoniste Sanne Landvreugd. Foto © Michiel van Kempen

Het bestuur kwam tijdens het verslagjaar vijf maal bijeen om het beleidsplan bij te stellen en activiteiten voor te bereiden: op 8 mei 2007, 19 juni 2007, 18 september 2007, 18 februari 2008 en 19 maart 2008; daarnaast vonden ter voorbereiding van specifieke activiteiten nog bijeenkomsten en petit comité en kleinere vergaderingen met derden plaats.

De Werkgroep organiseerde in het verslagjaar de volgende activiteiten:

Caraïbische Letterendag
De Werkgroep Caraïbische Letteren werd publiekelijk gelanceerd op zondag 11 november 2007 met een Letterenmiddag in de Hella Haassezaal van de gloednieuwe Openbare Bibliotheek in Amsterdam. De bijeenkomst begon om 15.30 en werd ruim na 17.30 besloten. Bij deze feestelijke lancering van de werkgroep waren circa 100 bezoekers aanwezig, zodat de zaal meer dan vol was (een kleine groep moest de toegang geweigerd worden). Het publiek bestond uit de traditioneel in de literatuur van het Caraïbisch gebied geïnteresseerden, maar ook uit jong nieuw publiek. Verschillende schrijvers, onder wie Erich Zielinski uit Curaçao, Olga Orman, Quito Nicolaas, Myra Romer en Carla Bogaards hebben deze middag acte de présence gegeven.

 

quito nicolaas3

Quito Nicolaas

De organisatie van deze letterenmiddag was mogelijk doordat de werkgroep optimaal gebruik heeft kunnen maken van de organisatorische expertise en de publicitaire armslag van het Black Magic Woman festival, de Openbare Bibliotheek Amsterdam en een subsidie van het Lira Fonds. Werkgroepslid Annette de Vries heeft zich voor deze middag bijzonder ingespannen.

Aangezien de werkgroep zich ten doel stelt het initiëren en ondersteunen van activiteiten ter bevordering van de Caraïbische letteren, zowel in gedrukte als in gesproken vorm, waren voor deze manifestatie verschillende sprekers uitgenodigd. Schrijfster Diana Lebacs en criticus Wim Rutgers waren zelfs speciaal hiervoor uit de Antillen overgekomen.
Als ceremoniemeester trad op Carl Haarnack. Daar de voorzitter van de werkgroep wegens uitlandigheid verhinderd was, verwelkomde Igma van Putte-de Windt het publiek. Zij zette de doelstellingen en komende activiteiten van de Werkgroep uiteen.
Hierna volgde een voordracht door dr. Michiel van Kempen, bijzonder hoogleraar West-Indische Letteren aan de Universiteit van Amsterdam: ‘Passaat, maalstroom en Noordzeestrand: de literatuur van Suriname, de Nederlandse Antillen en Aruba anno 2007.’ Hij plaatste een aantal kritische noten bij het literatuurbedrijf rond de letteren uit de genoemde gebieden, maar liet telkens ook zien hoezeer er uitzonderlijke dingen gebeuren. Hij stelde dat de West-Indische literatuur niet erg bekend is bij het Nederlandse publiek en noemde o.a. de Curaçaoënaar Pierre Lauffer en de Surinamer Trefossa, wier werk niet de kans heeft gehad enige reputatie buiten hun land te verwerven, omdat hun poëzie zeer idiomatisch gebonden is aan de taal waarin zij schrijven. Van hun werk is pas zeer recent de eerste geslaagde vertaling verschenen.
Dr. Wim Rutgers, bijzonder hoogleraar Antilliaanse literatuur aan de Universiteit van de Nederlandse Antillen en literair criticus gaf ‘De stand van zaken in de literatuur van de Nederlandse Antillen en Aruba.’ Hij benadrukte dat deze literatuur niet alleen bestaat uit het in het Nederlands gepubliceerde werk van ‘De grote vier’, Cola Debrot, Tip Marugg, Boeli van Leeuwen en Frank Martinus Arion, en uit dat van ‘De grote drie’ van het Papiamentu, te weten Pierre Lauffer, Luis Daal en Elis Juliana. Hij poneerde dat de literatuur van de ABC-eilanden al vanaf het begin van de XIXe eeuw multilinguaal is en dat ook zal blijven en dat die van de S-eilanden (Saba, St, Maarten en St. Eustatius) Engelstalig is en zal blijven. Er dient rekening gehouden te worden met deze meertaligheid en de werkgroep zal, in Rutgers visie, de blik over het Nederlands heen op de andere talen moeten richten om deze literatuur in haar geheel tot haar recht te doen komen. Hij stond stil bij de vele literaire activiteiten die de laatste tijd op de eilanden plaats vonden. Veelal was er sprake van voordracht van poëzie, in samenwerking met de horeca, op straat, etc., de geschreven poëzie is echter voornamelijk gelegenheidspoëzie. Rutgers had voor de bezoekers een lijst klaargelegd met namen van auteurs van de eilanden en hun tot 2007 gepubliceerde werken.
Denis Henríquez, in Nederland wonend Arubaans auteur van toneel en van de romans Zuidstraat (1992), Delft blues (1995) en De zomer van Alejandro Bulos (1999), gaf een voordracht getiteld: Schaduwen beneden de wind. Hij besprak over de vier belangrijkste Nederlandstalige auteurs van de Benedenwindse eilanden, Debrot, Marugg, Van Leeuwen en Martinus Arion. Hij liet zien hoe men op de eilanden worstelt met de huidskleur: in Mijn zuster de negerin is er de hunkering naar de warmte van de negerin; in Weekendpelgrimage is de verhouding van de blanke hoofdpersoon tot zijn zwarte eiland aan de orde; in De rots der struikeling is de hoofdpersoon op zoek naar zijn identiteit en uit angst om die te vinden zoekt hij het gezelschap van hoeren; in Dubbelspel tenslotte lopen de frustratie en de haat van de zwarte bevolking uit op moord. Henríquez werd aansluitend geïnterviewd door Lucia Nankoe.
Antoine de Kom, Nederlands dichter met Surinaamse wortels, is de auteur van de dichtbundels Tropen (1991), De kilte in Brasilia (1995), Zebrahoeven (2001) en Chocoladetranen (2004). Hij las droeg het lange, epische gedicht ‘De .’ (De punt) voor, waarin de geschiedenis van de Nederlandse West voorbijkomt. Ook hij werd aansluitend geïnterviewd door Lucia Nankoe.
Diana Lebacs, Antilliaans auteur van onder meer van het succesrijke jeugdboek Sherry: het begin van een begin (1971) en de roman De langste maand (1994), legde in haar voordracht de link met het thema van het Black Magic Woman-festival: ‘Dochters en vaders’, met het voorlezen van een op haar geboorte-eiland Bonaire bekend verhaal over een Indiaanse hoofdman wiens dochter nadat ze door haar broer vermoord is, verandert in een zeemeermin.
Na een kort slotwoord van Carl Haarnack kregen alle aanwezigen een exemplaar mee van een bibliofiele, genummerde editie van het gedicht van de Surinaamse dichter Bernardo Ashetu, getiteld Indiaans, speciaal bij deze gelegenheid gedrukt.
De commentaren na afloop van de letterenmiddag waren zeer positief, zowel
Radio Nederland Wereldomroep als enkele andere media hebben van de middag verslag gedaan. De Ware Tijd in Suriname kwam met een nogal zuur commentaar dat het hier wederom zou gaan om een activiteit in Nederland waar de gebieden in het Caraïbisch gebied buiten stonden – blijkbaar was het de verslaggeefster ontgaan dat er twee gasten uit het gebied waren, en dat de Werkgroep ook corresponderende leden ter plaatse heeft.

Onderscheiding
De Werkgroep heeft al vroeg in 2007 bij de Surinaamse overheid een verzoek ingediend om een dichter van naam, rijp van jaren, een onderscheiding toe te kennen. Bevestiging van de aanvrage bereikte de Werkgroep, maar zowel voor als na 25 november 2007 – de nationale feestdag waarop onderscheidingen worden uitgereikt – bleef het denderend stil vanuit Paramaribo.

Rudolf van Lier-lezing
Op vrijdag 8 februari 2008 vond in de Lorentz-zaal van het Kamerlingh Onnes-gebouw van de Universiteit Leiden de eerste uit de reeks Rudolf van Lier-lezingen plaats. De reeks kende al enkele edities in de jaren ’90, maar is nu nieuw leven ingeblazen. De tweejaarlijks te houden lezing is vernoemd naar de befaamde historicus, socioloog en dichter Rudolf van Lier (1914-1987), hoogleraar te Wageningen en Leiden. De reeks wil intellectueel uitdagende betogen van sociaal-historische aard brengen.
Bij afwezigheid van de voorzitter heette dr. Peter Meel de aanwezigen welkom. Ook nu was er een ruime opkomst van circa 130 mensen, een naar herkomst zeer gemêleerd publiek, in leeftijd variërend van 10 tot 93 jaar.
Deze eerste lezing was getiteld ‘De pluralisering van Suriname’ en werd gegeven door een voormalige student van prof. van Lier, Ruben Gowricharn, hoogleraar Multiculturele Cohesie en Transnationale Vraagstukken aan de Universiteit van Tilburg. In een historisch-sociologisch overzicht van de immigratie van de hindostanen in Suriname van 1873 tot 1917 (en met latere uitlopers) analyseerde hij de betekenis van etniciteit in de vorming van de hindostaanse groep als deel van de nationale bevolking. De etnische banden hebben volgens Gowricharn in sterke mate bijgedragen aan het succes van de groep. Nederland kan van Suriname leren hoe etnische verzuiling een positief-opbouwende kracht in een samenleving kan zijn.
Als referent fungeerde dr. Gert Oostindie, hoogleraar Caraïbische geschiedenis aan de Universiteit Leiden en directeur van het Koninklijk Instituut voor Taal-, Land- en Volkenkunde (KITLV). In zijn betoog plaatste hij kritische kanttekeningen bij het succesverhaal van Gowricharn en hij probeerde aan te tonen dat diens analyse niet zoals Gowricharn beweerde in het concept van Van Liers plurale samenleving past. In het pittige debat dat volgde betoonden beide hoogleraren zich scherpzinnige debaters. Onder leiding van Peter Meel mocht vervolgens ook de zaal in discussie gaan met de inleider en de referent. Etniciteit blijkt – vooral ook onder oudere Nederlandse West-gangers – veel stof tot discussie te geven. Na afloop kon een vrolijke borrel de dorstige kelen laven en de ruim aangevoerde Surinaamse fiadu- en boyo-cake gingen erin als… ja, als koek.
De bijeenkomst werd door de pers ruim verslagen met interviews vooraf met Gowricharn en uitvoerige verslagen in zowel NRC Handelsblad (12 februari 2008) als Radio Nederland Wereldomroep en NOS Zorg en Hoop (zie http://www.arts.leidenuniv.nl/history/vanlierlezing/media_1.jsp). De eerste Van Lier-lezing kon plaatsvinden dankzij subsidies van het Leids Universiteitsfonds, de Faculteit der Letteren, het Onderzoeksinstituut Geschiedenis en het Departement Culturele Antropologie en Ontwikkelingssociologie van de Universiteit Leiden, en dankzij de inzet van medewerkers van het Onderzoeksinstituut Geschiedenis.

Cola Debrot-lezing
Eveneens om de twee jaar organiseert de Werkgroep een lezing onder de naam Cola Debrot-lezing. Deze vindt plaats in Amsterdam. Deze reeks lezingen is literair van aard en beoogt prikkelende betogen te brengen waarbij de spreker een Caraïbisch onderwerp bespreekt en daarbij niet schuwt de grenzen van de disciplines te overschrijden. De Werkgroep prijst zich gelukkig dat Nobelprijswinnaar Derek Walcott zich bereid heeft verklaard op 20 mei 2008 de eerste Debrot-lezing uit te spreken in de aula van de Universiteit van Amsterdam. Op 19 mei 2008 zal de dichter van de Caraïbische Omeros bovendien een masterclass geven voor een select publiek. Bij de afsluiting van deze kopij kunnen nog geen nadere details vermeld worden.

Tenslotte nog enkele punten:

– De Werkgroep ziet af van het instellen van een Literaire Prijsvraag, aangezien deze vermoedelijk qua doelstelling te dicht in de buurt zou komen van de bestaande Kwakoe Literatuurprijsvraag.
– Tot op heden heeft de Werkgroep zich toegelegd op manifestaties die organisatorisch veel tijd en energie van de Bestuursleden vergen. Verkend wordt hoe ook kleinere activiteiten onder auspiciën van de Werkgroep kunnen worden voorbereid, die flexibeler en zonder veel organisatorische last kunnen inspelen op actuele zaken die zich voordoen (bijvoorbeeld het bezoek van Caraïbische auteurs aan Nederland, het verschijnen van een nieuw boek, het overlijden van een auteur). Gedacht wordt aan samenwerking met de Openbare Bibliotheek Amsterdam.
– Het grote debat dat in het vorige Jaarverslag als optie voor de eerste activiteit van de Werkgroep werd genoemd, is niet van de baan, maar vereist scherpstelling van het beleidsplan en een zeer goed doordachte planning om de benodigde financiële middelen bij elkaar te krijgen. De tot nu toe gepolste fondsen staan niet onwelwillend tegenover het plan, dat mogelijk in het najaar van 2008 of voorjaar van 2009 voortgang zal vinden.
– Carl Haarnack zal zich inspannen om een eigen website voor de Werkgroep op te zetten.
– Ontwerpbureau Tadberg Design in Laren heeft zich bereid verklaard tegen een symbolisch (uiterst laag) bedrag een logo voor de Werkgroep te ontwerpen.
– Er is een bankrekening geopend bij de Postbank: gironummer 3027698 t.n.v. de Werkgroep Caraïbische Letteren, Spuistraat 134, 1012 VB Amsterdam.
– De Werkgroep heeft een nieuw emailadres: Werkgroepcarlet@gmail.com.

w.g.
Michiel van Kempen, secretaris ad-interim
14 maart 2008

  • RSS
  • Facebook
  • Twitter